bronnen

Eindexamen bedrijfseconomie havo 2021, tijdvak 2

opgave 1Opgave 1

Bij het ontslagrecht wordt onderscheid gemaakt tussen:
I ontslag om bedrijfseconomische redenen
II ontslag wegens niet goed functioneren
III ontslag op staande voet wegens dringende redenen.
Een ondernemer kan een werknemer ontslaan om verschillende redenen,
zoals:
a werkvermindering
b bedrijfsverhuizing
c de werknemer komt vaak te laat
d de werkrelatie met collega’s is slecht
e de werknemer verschijnt dronken op de werkvloer
f de onderneming ontvangt geen loonkostensubsidie meer.
13p
Geef bij elk type ontslag (I, II of III) aan welke reden/redenen (a tot en
met f) daarbij hoort/horen.
Noteer het antwoord als volgt:
I: ……..
II: ……..
III: ……..
Wegens bedrijfseconomische redenen zullen in een onderneming
werknemers ontslagen worden. Hierbij wordt uitgegaan van het
afspiegelingsbeginsel.
Het afspiegelingsbeginsel Bij ontslag om bedrijfseconomische redenen wordt de volgorde van ontslagen bepaald door het door de overheid voorgeschreven afspiegelingsbeginsel. Het afspiegelingsbeginsel houdt in: per…

Het afspiegelingsbeginsel Bij ontslag om bedrijfseconomische redenen wordt de volgorde van ontslagen bepaald door het door de overheid voorgeschreven afspiegelingsbeginsel. Het afspiegelingsbeginsel houdt in: per functie (bijvoorbeeld bij de functie administratief medewerker of bij de functie onderhoudsmedewerker) wordt het personeel in leeftijdsgroepen (bijvoorbeeld 15 - 25 jaar; 25 - 35 jaar; 35 - 45 jaar; 45 - 55 jaar; 55 jaar en ouder) ingedeeld. Vervolgens wordt per functie en per leeftijdsgroep de werknemer met het kortste dienstverband als eerste voor ontslag voorgedragen door de werkgever.

22p
Noem een voordeel voor de onderneming van ontslag volgens het
afspiegelingsbeginsel. Licht het antwoord toe.
Ontslagen werknemers hebben recht op een financiële vergoeding bij
ontslag: een transitievergoeding van de werkgever. De overheid heeft de
transitievergoeding verlaagd: de berekeningswijze van de
transitievergoeding is voor werknemers vanaf 1 januari 2020 ongunstiger
dan vóór 1 januari 2020.
31p
Welk gevolg kan de verlaging van de transitievergoeding hebben voor het
personeelsbeleid van een werkgever in het algemeen na 1 januari 2020
vergeleken met dat van vóór 1 januari 2020?

opgave 2Opgave 2

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 1 tot en met 4.
In deze opgave blijft de btw buiten beschouwing.
figuur bij de opgave
Robin Vermeer wil een woning kopen.
42p
Geef twee voordelen voor de consument van het kopen van een woning
ten opzichte van het huren van een woning. Betrek in het antwoord zowel
het kopen als het huren.
De huizenprijzen zijn de afgelopen jaren flink gestegen. Om meer kans te
maken op de koopwoningmarkt, wil ze samen met haar beste vriendin
Floor Oosterwind per 1 januari 2021 een woning kopen.
Robin en Floor hebben een woning te koop zien staan met een vraagprijs
van € 359.500 inclusief kosten koper. Ze gaan in overleg met een bank
onderzoeken of ze de aankoop ervan kunnen financieren. De bank
financiert maximaal 100% van de aankoopprijs. Floor en Robin moeten de
kosten koper en andere aankoopkosten uit eigen middelen financieren.
Om het maximaal te lenen hypotheekbedrag vast te kunnen stellen,
bepaalt de bank eerst het toetsinkomen op basis van de
inkomensgegevens die Robin en Floor hebben aangeleverd.
Daarna moeten Robin en Floor de volgende stappen zetten:
1 onderzoeken of ze voldoende eigen middelen hebben om de extra
kosten te financieren
2 besluiten tot aankoop van de woning
3 de hypothecaire lening aanvragen bij een bank
4 de bank aantonen dat de continuïteit van het inkomen voldoende
zeker is
5 de gewenste aflossingsvorm van de hypothecaire lening kiezen.
Toetsinkomen en maximale hypothecaire lening
Het inkomen van Robin bestaat uit loon en alimentatie uit een vorige
relatie. Haar arbeidscontract is opgenomen in informatiebron 2. De
partneralimentatie bedraagt jaarlijks € 11.400. Robin staat op haar
rekening-courantkrediet € 1.000 rood. Robin heeft geen andere schulden.
Floor is zelfstandig ondernemer. Floor heeft geen privéschulden. De
inkomensgegevens van Floor als zelfstandig ondernemer staan in
informatiebron 3.
55puitwerkbijlage
Bereken het gezamenlijke toetsinkomen van Robin en Floor over het jaar
2020.
Vul hiervoor de uitwerkbijlage bij deze vraag in.
Na onderhandeling komen Robin en Floor met de verkoper een
aankoopprijs van € 350.000 exclusief kosten koper overeen. Ze kopen de
woning onder voorbehoud van financiering.
62p
Toon aan dat € 350.000 door Robin en Floor hypothecair geleend kan
worden (zie informatiebron 1).
Eigen middelen
De eigen middelen die moeten worden ingebracht, zijn nodig om de
kosten koper en andere aankoopkosten te betalen (zie informatiebron 4).
73p
Bereken de kosten koper en andere aankoopkosten voor de woning die
Robin en Floor willen kopen.
Robin heeft € 10.000 aan liquide middelen beschikbaar. Floor kan ook
over eigen liquide middelen beschikken (zie informatiebron 3).
82p
Toon aan met een berekening of Robin en Floor de kosten koper en
andere aankoopkosten met eigen geld kunnen betalen.
Robin en Floor besluiten tot de aankoop van de woning en de aanvraag
van de hypothecaire lening.
Continuïteit van het inkomen
De bank wil van Robin en Floor graag zekerheden hebben alvorens zij
een hypothecaire lening verstrekt. Zo wordt er gevraagd naar het type van
de arbeidsovereenkomst van Robin en de rechtsvorm van Floors
onderneming.
92p
Leg uit dat de arbeidsovereenkomst van Robin vergeleken met de
rechtsvorm van Floor, de bank een grotere financiële zekerheid geeft met
betrekking tot het ontvangen van de betalingsverplichtingen. Betrek zowel
Robin als Floor in het antwoord.
Keuze van de aflossingsvorm
Voor de verstrekking van een hypothecaire lening kijkt de bank ook naar
richtlijnen van het Nibud. Daaruit blijkt dat de hypotheekuitgaven na
belastingvoordeel voor de woning maximaal 23% van het toetsinkomen
van Robin en Floor mogen zijn. Hierbij houden Robin en Floor nog
voldoende geld over voor andere uitgaven. De bank kijkt samen met
Robin en Floor bij een hypothecaire lening van € 350.000 bij welke
aflossingsvorm wordt voldaan aan de richtlijnen van het Nibud.
De bank biedt keuze uit twee aflossingsvormen: aflossing met behulp van
annuïteiten en lineaire aflossing.
annuïteiten lineair interest 3,2% per jaar 3,2% per jaar looptijd 30 jaar 30 jaar percentage belastingvoordeel op hypothecaire interest in 2021 en 40% 40% 2022 annuïteit per 31 december € 18.321 per jaar
Robin en Floor kiezen voor de hypothecaire lening met aflossing met
behulp van annuïteiten.
105puitwerkbijlage
Toon aan of Robin en Floor in de eerste twee jaren (2021 en 2022) wel
aan de norm van het Nibud voldoen bij een hypothecaire lening van
€ 350.000 met aflossingen door middel van annuïteiten, maar niet bij een
hypothecaire lening van € 350.000 met lineaire aflossingen.
Vul hiervoor de uitwerkbijlage bij deze vraag volledig in.

opgave 3Opgave 3

In deze opgave blijven de belastingen buiten beschouwing.
figuur bij de opgave
Harry Griffioen is de enige aandeelhouder van reisbureau De Zonnige
Kant bv. De Zonnige Kant heeft gedurende de laatste jaren een dalende
omzet en toenemende financiële verplichtingen.
De Zonnige Kant kan de openstaande rekeningen niet meer betalen.
Harry vraagt zich af of hij het faillissement van De Zonnige Kant moet
aanvragen. Zijn accountant wijst hem erop dat hij eerst surseance van
betaling kan aanvragen.
111p
Wat is in het algemeen het doel van surseance van betaling?
De surseance van betaling wordt verleend, maar er blijven
betalingsproblemen. Een van de schuldeisers van De Zonnige Kant is een
hotel op een Grieks eiland. Het Griekse hotel krijgt alleen via
De Zonnige Kant gasten. Aangezien De Zonnige Kant nog steeds het
Griekse hotel niet heeft kunnen betalen, zou het hotel (samen met andere
schuldeisers) zelf kunnen vragen om het faillissement van De Zonnige
Kant.
121p
Leg uit dat een faillissement van De Zonnige Kant nadelig kan zijn voor de
omzet van het Griekse hotel.
de balans van De Zonnige Kant per 1 maart 2021:
debet Balans De per 1 maart De Zonnige Kant bv 2021 (getallen x € 1) credit Vaste activa 210.000 Eigen vermogen 1.000 Vlottende activa 65.000 Hypothecaire lening 200.000     Kortlopende verplichtin gen:       − Grieks hotel 6.000     − Belastingdienst 10.000     − Overige verplichtingen 58.000      

debet Balans De per 1 maart De Zonnige Kant bv 2021 (getallen x € 1) credit Vaste activa 210.000 Eigen vermogen 1.000 Vlottende activa 65.000 Hypothecaire lening 200.000     Kortlopende verplichtin gen:       − Grieks hotel 6.000     − Belastingdienst 10.000     − Overige verplichtingen 58.000           275.000   275.000

Op 2 maart 2021 is De Zonnige Kant alsnog failliet gegaan. Er is een
curator benoemd die verantwoordelijk is voor het verdelen van de boedel
na het faillissement. Hij gaat uit van een bepaalde volgorde waarin de
schuldeisers worden betaald. Hierbij komt de verstrekker van de
hypothecaire lening eerder aan bod dan het Griekse hotel.
132p
Leg uit op grond waarvan de verstrekker van de hypothecaire lening
eerder aan bod komt dan het Griekse hotel.
Harry maakt zich zorgen over zijn eigen financiële situatie. Hij denkt dat
hij het overblijvende deel van de schulden van De Zonnige Kant aan de
schuldeisers moet betalen met zijn privégeld.
141p
Leg uit of Harry gelijk heeft.

opgave 4Opgave 4

In deze opgave is het btw-tarief 21%.
Strota is een onderneming die consumenten en bedrijven adviseert op het
gebied van websiteontwikkeling. Zij heeft een afdeling GAME die games
inkoopt en verkoopt en een eigen financiële administratie heeft.
De games zijn online te koop en via verkooppunten.
Van GAME is gegeven:
  verkopen exclusief btw (getallen x € 1) inkopen exclusief btw (getallen x € 1) november 2020 15.000 6.000 december 2020 25.000 10.000 januari 2021 20.000 8.000 februari 2021 30.000 11.000 maart 2021 25.000 9.000
Overige gegevens:
− 90% van de verkopen is contant (per kas en via de bank). De rest van
de verkopen is op rekening, met een krediettermijn van twee
maanden.
− Alle inkopen zijn op rekening met een krediettermijn van één maand.
− Van de krediettermijnen wordt volledig gebruik gemaakt.
− GAME verrekent op de tweede dag van het nieuwe kwartaal de te
betalen btw met de te vorderen btw. GAME draagt het saldo dan af
aan de Belastingdienst.
Op 2 januari 2021 draagt GAME € 6.930 aan btw-aangifte over het
laatste kwartaal van 2020 af per bank.
− GAME betaalt de verzekeringspremie ieder jaar op 1 februari voor een
heel jaar vooruit. Over januari 2021 waren de verzekeringskosten
€ 250. Met ingang van februari 2021 waren de verzekeringskosten
€ 275 per maand. De btw hierover blijft buiten beschouwing.
− De overige uitgaven zijn € 4.000 per maand. De btw hierover blijft
buiten beschouwing.
153p
Bereken de ontvangsten in het eerste kwartaal van 2021 uit verkopen.
161p
Bereken het bedrag op de balanspost Vooruitbetaalde verzekeringspremie
per 31 maart 2021.
Op 1 januari 2021 zat er € 350 in kas en stond er € 250 op de
bankrekening. Op 31 maart 2021 zit er € 500 in kas.
174p
Bereken het bedrag van de balanspost Bank per 31 maart 2021. Geef aan
of de balanspost Bank aan de debetzijde of aan de creditzijde staat.
182p
Bereken het saldo van Te betalen btw en Te vorderen btw voor het eerste
kwartaal van 2021. Geef bij het saldo aan of het een te ontvangen bedrag
van of een te betalen bedrag is aan de Belastingdienst.

opgave 5Opgave 5

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 5 en 6.
De zussen Eva (43) en Sanne (45) zijn de enige wettelijke erfgenamen
van hun op 1 april 2021 overleden tante Door. Tante Door had geen
partner en geen kinderen.
Eva en Sanne besluiten de erfenis beneficiair te aanvaarden in plaats van
zuiver te aanvaarden.
192p
Noem een reden waarom Eva en Sanne besluiten de erfenis beneficiair te
aanvaarden in plaats van zuiver te aanvaarden. Betrek beide vormen van
aanvaarden in het antwoord.
In de privéadministratie van tante Door vinden ze terug dat hun tante de
stichting Hulphond Nederland (met ANBI-status) steunde. Jaarlijks deed
ze een schenking aan deze stichting. Ook zien ze dat hun tante kort voor
haar overlijden nog geïnformeerd heeft naar de mogelijkheid om de
stichting als erfgenaam aan te wijzen. Het is er niet meer van gekomen
om dat te regelen.
201p
Wat had Tante Door moeten doen om de stichting Hulphond Nederland
als erfgenaam aan te wijzen?
Eva en Sanne besluiten dat zij, wanneer ze de erfenis aanvaarden:
− de inboedel van de woning van tante Door onderling verdelen.
− het bedrag op de spaarrekening van tante Door, na betaling van de
schulden en de erfbelasting, zullen schenken aan de stichting
Hulphond Nederland.
211p
Noem een financieel voordeel dat de stichting Hulphond Nederland zou
hebben gehad van het direct ontvangen van de erfenis ten opzichte van
het ontvangen van de schenking van Eva en Sanne.
Onderzoek naar de schulden en bezittingen per 1 april 2021
Het contract met de energiemaatschappij en de zorgverzekeraar is per
1 april 2021 beëindigd. Er moeten nog enkele openstaande schulden
worden betaald.
222p
Bereken per 1 april 2021 het totaal van de openstaande schulden van
tante Door bij de energiemaatschappij en bij de zorgverzekeraar (zie
informatiebron 5).
Eva en Sanne besluiten medio april 2021 de erfenis te aanvaarden.
233p
Bereken de totale waarde van de erfenis per 1 april 2021 door de
bezittingen te verminderen met de schulden.
Ze berichten de stichting Hulphond Nederland dat ze namens hun
tante Door een schenking zullen gaan doen. Ze schenken dan het bedrag
dat van de spaarrekening van tante Door overblijft nadat alle schulden per
1 april en de te betalen erfbelasting (zie informatiebron 6) zijn verrekend.
243p
Bereken het bedrag dat de stichting Hulphond Nederland van Sanne en
Eva zal ontvangen.

opgave 6Opgave 6

In het najaar van 2019 stond het volgende in de krant:
Samenwerking Hema en Jumbo: straks Hema-artikelen te koop in de supermarkt Jumbo Supermarktketen Jumbo en warenhuis Hema gaan samenwerken in Nederland en België. Beide bedrijven willen zo hun marktpositie verbeteren.…

Samenwerking Hema en Jumbo: straks Hema-artikelen te koop in de supermarkt Jumbo Supermarktketen Jumbo en warenhuis Hema gaan samenwerken in Nederland en België. Beide bedrijven willen zo hun marktpositie verbeteren. Het is de bedoeling dat artikelen van Hema in de 650 supermarkten van Jumbo worden verkocht. “De samenwerking komt voort uit de gedachte dat het aanbod van beide bedrijven elkaar goed aanvult. Ook een mogelijk co-sponsorschap door Hema van de schaats- en wielerploeg Team Jumbo-Visma is onderwerp van de lopende gesprekken”, aldus beide bedrijven in een verklaring. Jumbo en Hema werken de plannen verder uit. Het is niet de eerste keer dat Hema een samenwerking aangaat met een andere supermarkt. Zo worden inmiddels Hema artikelen verkocht in Franse supermarkten.

252p
Geef voor twee P’s van de marketingmix aan op welke wijze deze worden
ingezet in de samenwerking tussen Jumbo en Hema. Gebruik hiervoor het
bovenstaande krantenbericht.
Een voorbeeld van de samenwerking tussen Hema en Jumbo is onder
andere de mogelijkheid dat Hema co-sponsor wordt van de schaats- en
wielerploeg Team Jumbo-Visma. Op het shirt van een schaatser en
wielrenner van die ploeg komt dan ook de naam Hema te staan.
261p
Geef een voordeel voor Jumbo van deze co-sponsoring door Hema.
Motiveer het antwoord.
Een ander voorbeeld van de samenwerking tussen Hema en Jumbo is dat
per 1 januari 2021 de beroemde Hema tompouce ook door Jumbo
verkocht zal worden. In de reclamefolder van Hema staat dat de
tompouce in alle Hema- en Jumbovestigingen in de aanbieding is. Hema
zal de winkelinrichting van Jumbo met betrekking tot de Hema tompouce
verzorgen.
figuur bij de opgave
Voor de tompouce maakt Hema zowel gebruik van een pushstrategie als
van een pullstrategie.
272p
Waaruit blijkt dat Hema voor de tompouce gebruik maakt van zowel een
push- als een pullstrategie?