bronnen

Eindexamen natuurkunde vmbo gl/tl 1988, tijdvak 2Scan van het oorspronkelijke examen.

bij dit examen

figuur bij de opgaveBij meerkeuzevragen moet de letter van het juiste antwoord en moeten het eerste en laatste woord (of getal, teken of symbool) van dat antwoord genoteerd worden. Waar nodig moet bij het beantwoorden van de vragen gebruik worden gemaakt van het gegeven dat de valversnelling g 10 m/s. De verwarmingsradiator Hiernaast is een radiator van een centrale figuur verwarming getekend. Bij P stroomt per uur 48 kg water de radiator in. Als het water de radiator bij Q verlaat, is het 6,0 °C in temperatuur gedaald. De soortelijke warmte van water is 4,2 kJ/kg-K. 1 Hoeveel warmte geeft de radiator in een uur 33,6 kJ C 68,6 kJ 201,6 kJ 288 kJ 1210 kJ De muur achter de radiator neemt ook figuur warmte Op. Om dit zoveel mogelijk tegen te gaan, wordt radiatorfolie (verstevigd aluminiumfolie) achter de radiator gehangen. In de figuur hiernaast is deze situatie getekend. De pijltjes (1), (2) en (3) geven het warmtetransport aan. Daarbij geeft (2) dat warmtetransport aan na weerkaatsing door de folie. Molie 2 Welke vormen van warmtetransport vinden vooral plaats in de richting van pijltje (1), (2) en (3)? pijltje (1) pijltje (2) pijltje (3) A straling straling straling B straling straling stroming E stroming straling straling D stroming straling stroming E stroming stroming straling F stroming stroming stroming 719235 12 2 Lees verder
figuur bij de opgaveOp t = 0 hangt men de radiatorfolie op. Na het aanbrengen van deze radiatorfolie blijft de temperatuur van het instromende water bij P gelijk (50 °C). De temperatuur van het water dat bij Q de radiator verliet, was 44 °C. 3 In welk diagram is het temperatuurverloop van het water bij Pen Q vanaf 0 het best weergegeven? diagrammen temp, temp. in diagram 1 in diagram 2 C in diagram 3 in diagram 4 Water koken In de hiernaast getekende kolf zit water dat figuur al geruime tijd aan het koken is. 4 _Watbevindt zich voornamelijk boven de vloeistof in ruimte R? waterdamp C waterstof zuurstof We draaien de vlam uit. Het water houdt onmiddellijk op met koken. Direkt daarna wordt het gas in R via buis B afgezogen. 5 Welke van de volgende uitspraken is juist? Het water gaat opnieuw koken. 2 De temperatuur wordt weer 100 °C. zowel 1 als 2 alleen 1 C alleen 2 geen van beide Onderzeeërs Twee onderzeeërs zijn volkoren gelijk van bouw. Ze zijn echter verschillend beladen, waardoor hun massa’s niet gelijk zijn. Onderzeeër A is zwaarder dan onderzeeër B. Beide boten drijven op het water. 6 Vergelijk de opwaartse kracht op onderzeeër A met die op onderzeeër B. A ondervindt de grootste opwaartse kracht. B ondervindt de grootste opwaartse kracht. C De onderzeeërs A en B ondervinden een even grote opwaartse kracht. De onderzeeërs A en B ondervinden geen opwaartse kracht omdat ze zich niet geheel onder water bevinden. 719235 12 3 Lees verder
figuur bij de opgaveSchakelingen met een schuifweerstand en een lamp De ampèremeter moet zo geschakeld worden dat daarmee de stroom door de lamp gemeten kan worden. 7 In welk schakelschema staat de ampèremeter zo getekend, dat de stroomsterkte door de lamp gemeten kan worden? A inschakeling B inschakeling 2 C 3 D inschakeling 4 Door de lamp gaat 0,5 A. De weerstand van de gloeidraad in de gloeilamp L bedraagt daarbij 48 OQ. 8 Hoe groot is het vermogen dat de lämp opneemt? 24 W C 48 W 9% W 192 W Een elektrische schakeling Het lampje L (12 V; 24 W) brandt op de juiste spanning. R heeft een weerstand van 6 0. 9 Hoe groot is de stroomsterkte die de ampèremeter aanwijst? 0,5 A 1,0 A 1,5 A 2,5 A 4,0 A 719235 12 4 Lees verder
figuur bij de opgaveDe hotelschakeling Een hotelschakeling is een elektrische schakeling met één lamp en twee schakelaars. Elke schakelaar kan steeds gebruikt worden om de lamp aan of uit te doen. Een toepassing hiervan is de schakeling van een lamp in een trappenhuis: onderaan de trap kan de lamp altijd aangedaan worden en bovenaan weer uit en omgekeerd. Welke van onderstaande schakelingen is hiervoor de juiste? 10 schakeling 1 schakeling 2 C schakeling 3 schakeling 4 Lees verder 719235 12
figuur bij de opgaveDe transformator De primaire spoel van een ideale transformator wordt aangesloten op een wisselspanning van 24 V. Aan de secundaire kant brandt een lampje op een spanning van 6 V. Dit lampje heeft daarbij een weerstand van 30 Q. figuur 11 Hoe groot is de stroomsterkte die de ampèremeter aanwijst? 0,05 A 02 A C 0,3 A 1,25 A 20 A 45 A Spoelen Hieronder staan drie schakelingen 1, 2 en 3. Onder elke schakeling staan gegevens van de spoel vermeld. figuur N = 1000 windingen 2 N = 1000 windingen 3 N = 500 windingen geen kern weekijzeren kern geen kern Als de schakelaars gesloten zijn, is de stroomsterkte in de drie schakelingen gelijk. Kies de volgorde van sterkte van de magnetische werking van de spoelen. Zet de sterkste voorop. 12 1-2-3 1-3-2 2-3-1 3-1-2 719235 12 6 Lees verder
figuur bij de opgaveDe diaprojector Een diaprojector bevat onder andere twee lenzen (zie tekening) tekening spiegel lamp lensA dia lens B Is lens A een holle of een bolle lens? 13 A Wat gebeurt er met het beeld van de dia als lens A wordt weggenomen? Lens A is Als lens A wordt weggenomen bol verdwijnt het beeld bol wordt het beeld minder lichtsterk B hol verdwijnt het beeld hol wordt het beeld minder lichtsterk D Op het scherm verschijnt op het scherpe beeld van de dia het beeld van een haartje, dat zich ergens in de projector bevindt. Waar bevindt zich het haartje in de diaprojector? A op de spiegel B op de lamp op lens A op de dia D op lens B E We willen van de dia van 2,4 bij 3,6 cm een scherp beeld projecteren op een scherm van 108 bij 180 cm. De gehele dia moet daarbij op het scherm te zien zijn. Hoe groot is de vergroting die maximaal met deze opstelling bereikt kan worden? 15 A A 0,020 B 0,022 C 30 D 45 E 50 F 75 719235 12 Lees verder
figuur bij de opgaveEen huis wordt gesloopt Het slopen van een huis gebeurt soms met een kraan voorzien van een grote stalen bol. De bol wordt naar de kraan toe getrokken en vervolgens losgelaten. Daarna treft de bol het huis. Zie figuur 1. Na het ophijsen hangt de bol stil aan de twee kabels A en B. De spankrachten in de kabels heten FA en Op de bol werken nu drie krachten: Fa, en Zie figuur 2. figuur 1 16 Welke van de onderstaande beweringen is figuur 2 1 Fa FB 2 zowel 1 als 2 alleen 1 alleen 2 geen van beide De stil hangende bol zal na het loslaten de muur treffen met een kinetische energie van 15 kJ. De massa van de bol is 1200 kg. Hoe groot is de snelheid waarmee de bol de 17 muur raakt? 3,5 m/s m/s 10 m/s 12,5 m/s 25 m/s 719235 12 B Lees verder
figuur bij de opgaveEen bewegend voorwerp Van een bewegend voorwerp is het onderstaande v,t-diagram getekend. diagram v (m/s) 1 2 3 4 5 t(s) 18 Hoe groot is de afstand die het voorwerp tussen t= Osen t= 5,0 s heeft afgelegd 30 m 75m C 105 m 120 m 150 m 719235 12 9 Lees verder
figuur bij de opgaveHet optillen van een balk figuur Een lange balk ligt op de grond. Piet tilt de balk bij punt P zo op, dat dit uiteinde 10 cm van de grond komt. Daarna tilt Richard de balk bij punt Q zo op dat het uiteinde P weer 10 cm van de grond komt. 19 Wie moet de meeste arbeid op de balk verrichten? Piet Richard C geen van beiden: ze verrichten evenveel arbeid. 20 Wie levert het grootste moment ten opzichte van het draaipunt als hij de opgetilde balk vasthoudt? Piet Richard C geen van beiden: de momenten zijn even groot Een kist op een vloer Een kist met massa 40 kg ligt op een horizontale vloer. Iemand trekt aan de kist met een trekkracht van 100 N. De kist komt nietin beweging. Op de bijlage is de situatie getekend. 21 Teken in de figuur op de bijlage de drie andere krachten die op de kist werken op schaal. Geef in de figuur aan hoe deze krachten heten. De persoon trekt met een grotere kracht en laat de kist met constante snelheid bewegen. De wrijving tussen kist en laadvloer is daarbij 120 N. De snelheid van de kist bij de eenparige beweging bedraagt 0,30 m/s. De persoon laat de kist los. 22 Bereken de afstand waarover de kist na het loslaten nog doorschuift. Bereken de hoeveelheid warmte die bij het afremmen van de kist ontstaat. 23 10 Lees verder 719235 12
figuur bij de opgaveDe elektrische bel Op de bijlage is een deel van het schema getekend van een elektrische bel. E is een elektromagneet. S is een schakelaar. K is de interruptor of stroomonderbreker. V is een stroombron. 24 Teken in het schema op de bijlage de nog ontbrekende draden, die nodig zijn om de bel te laten rinkelen als je de schakelaar indrukt. De passpiegel Een persoon staat in een winkel voor een figuur passpiegel (zie de tekening). Op de bijlage is de figuur nogmaals weergegeven. Laat door een konstruktie zien of de persoon 25 zichzelf van top tot teen in de spiegel kan zien. Warmtecapaciteit We voeren een proef uit om de warmtecapaciteit van een joulemeter te bepalen. De joulemeter, gevuld met 100 gram water, staat reeds lange tijd in een lokaal waar de temperatuur 20 °C is. Aan de joulemeter wordt 200 gram water van 30 °C toegevoegd. De eindtemperatuur wordt 26 °C. De soortelijke warmte van water is 4,2 J/g-°C (= 4,2 KJ/kg-°C). Verwaarloos de warmte-uitwisseling met de omgeving bij het mengen van het water totdat de eindtemperatuur is afgelezen. Bereken de warmtecapaciteit van de joulemeter. 26 0 Lees verder 719235 12
figuur bij de opgaveWater verwarmen Met een elektrische dompelaar verwarmen diagram temp. we een bakje met water. De begintemperatuur is 20 °C. Het vermogen van de dompelaar is constant. In het diagram hiernaast is de temperatuur van het water uitgezet tegen de tijd dat de dompelaar is ingeschakeld. Hierbij treedt geen warmte-uitwisseling met de omgeving op. Verwaarloos de warmtecapaciteit van het bakje bij de volgende vragen. 27 Schets in de figuur op de bijlage de grafiek als er wel warmte-uitwisseling met de omgeving zou zijn (de temperatuur van de omgeving is 20 °C). Hierna herhalen we de proef met een driemaal zo kleine hoeveelheid water. De 50 100 150 200 250 begintemperatuur bij de proef is nu 10 °C. — tijd (s) Verwaarloos de warmte-uitwisseling met de omgeving. 28 Teken op de bijlage de grafiek die behoort bij deze proef. 12 Lees verder 719236 12
figuur bij de opgavefietspomp Een fietspomp is aangesloten op een figuur fietsband. De doorsnede van de zuiger in de fietspomp is [5 cm². De massa van de zuiger, de stang en het handvat is samen 0,75 kg. De barometerstand is 100 kPa. In de situatie van de figuur „hangt” de zuiger vrij in de buis. De wrijving moet je verwaarlozen. 29 Bereken in deze stand de druk van de lucht onder de zuiger. Josette duwt de zuiger omlaag. Als deze op 32 cm van de bodem staat, is de druk onder de zuiger 127 kPa. De temperatuur bedraagt 17 °C. De tucht begint in de fietsband te stromen op het moment dat de druk van de lucht onder de zuiger 340 kPa wordt. De temperatuur is dan door het samenpersen 21 °C geworden. Verwaarloos het volume van de lucht in de slang die aan de pomp zit. 30 Berekende afstand van de zuiger tot de bodem op het moment dat lucht in de band begint te stromen. 719235 12 13