Eindexamen geschiedenis en staatsinrichting vmbo bb 2004, tijdvak 2

Lees onderstaande tekst. Een gedicht over een jongen van 10 jaar, die samen met zijn vader in een fabriek werkt. Ach vader, ‘t is hier zo ontzettend vochtig en warm. Let op, zegt vader, of anders grijpen de riemen je arm. Mijn oog is zo moe, mijn hoofd is zo zwaar. Let op, zegt vader, of de tanden grijpen je haar. Plotseling klinkt er een snerpende gil. Bloed verft de riemen en draden rood, Het kind heeft geleden, het kind is dood. → Invulopdracht over kinderarbeid: 1 Uit de tekst blijkt dat de werkomstandigheden …( veilig / onveilig )… waren. 2 Uit de tekst blijkt dat het werk …( wel / niet )… vermoeiend was. 3 Uit de tekst blijkt dat de werkomgeving …( gezond / ongezond )… was.

Lees onderstaande tekst. uit een wet van 1854 1 Hulp aan armen wordt geboden door de kerk of door particuliere organisaties. 2 De overheid geeft pas hulp als een arme niets krijgt van de kerk of van particuliere organisaties. Bij welke wet hoort deze tekst? A de Armenwet B de Leerplichtwet C het Kinderwetje van Van Houten

Kijk naar onderstaande tabel. aantal hulpverlenende instellingen voor armen in Nederland (1854-1904) jaar gemeentelijke kerkelijke overheid organisaties 1854 1497 2776 1879 1427 3299 1904 1273 3957 Welke conclusie over hulp aan armen is juist? A Armen hadden na 1854 niets te klagen, er werd goed voor hen gezorgd. B De gemeenten gaven de meeste hulp aan de armen. C De kerken speelden een belangrijke rol in de armenzorg.

Lees onderstaande tekst. Een aantal fabrieksdirecteuren, zoals Stork en Philips, liet aan het eind van de 19e eeuw nieuwe woningen bouwen voor de arbeiders. Deze directeuren vonden dat arbeiders recht hadden op betere huizen. Zij dachten daarbij ook aan de toekomst van hun bedrijf. Waarom lieten ondernemers als Stork en Philips de woningen van hun arbeiders verbeteren? A omdat de overheid de ondernemers daartoe dwong B omdat tevreden arbeiders goed waren voor het bedrijf C omdat ze door de arbeiders gedwongen werden dit te doen

Lees de twee onderstaande teksten. herinnering a: van een man die tijdens de crisisjaren werkloos was Werklozen werden niet aan hun lot overgelaten: je had steun, er werden concerten en filmvoorstellingen gegeven, speciaal voor werklozen. Alles gratis! Je kwam in aanmerking voor een pakje margarine van 9 cent en soms voor een vis van 10 cent. *** herinnering b: van iemand die de crisisjaren heeft meegemaakt Om het gezin van het dagelijks brood te kunnen voorzien, werkten veel vrouwen er zwart bij. Dat was vaak de enige mogelijkheid om aan ondervoeding te ontkomen. De controleurs van de regering hielden je wel scherp in de gaten! Betrapt worden betekende vaak het intrekken van de steun! Vier meningen: 1 Werklozen kregen te weinig geld om rond te komen. 2 Voor werklozen werd niets gedaan. 3 Werklozen kregen ruim voldoende geld om rond te komen. 4 Voor werklozen werd veel gedaan. → Welke mening past bij herinnering a en welke mening past bij herinnering b?

Lees onderstaande tekst. Om steun te krijgen moesten werklozen dagelijks stempelen. Controleurs van de gemeente gingen regelmatig op huisbezoek. Zij controleerden of er geen ‘onnodige’ dingen waren gekocht, zoals snoep, bloemen of kinderspeelgoed. Werd er iets gevonden of werd men betrapt op zwart werken dan volgde intrekking van de steun. De tekst past bij de A aanpassingspolitiek. B herstelpolitiek. C loonpolitiek.

Lees onderstaande tekst. minister Vos van Handel en Industrie in 1946 De overheid moet er voor zorgen dat de tijd van armoede en gebrek nooit meer terugkeert. De overheid moet zich actief bemoeien met de economie. Waarom vond de minister de opbouw van de verzorgingsstaat belangrijk? A omdat hij een herhaling van de economische crisis wilde voorkomen B omdat hij wilde voorkomen dat zijn ambtenaren werden ontslagen C omdat Nederland in 1946 voldoende geld had om de verzorgingsstaat te betalen

Stel je voor: je maakt een werkstuk over de geschiedenis van de verzorgingsstaat. Je bent bijna klaar, maar de hoofdstukken liggen nog door elkaar. De titels van de hoofdstukken zijn als volgt: 1 alleen liefdadigheid, geen recht 2 bezuinigingen in de verzorgingsstaat 3 de invoering van de AOW 4 steunverlening → Leg de hoofdstukken in de juiste volgorde, van vroeger naar later. Het begint met hoofdstuk 1 (titel: alleen liefdadigheid, geen recht). Vul daarna de rest in.