Eindexamen aardrijkskunde vmbo gl/tl 2016, tijdvak 2

Regelmatig is in het weerbericht een beeld te zien zoals in bron 1. Dit satellietbeeld is van een dag in juli en toont een luchtdruksysteem. Achter welke letter staan het juiste luchtdruksysteem en de juiste weersomschrijving voor dit deel van Europa, zoals te zien is in bron 1?   luchtdruksysteem weersomschrijving A een hogedrukgebied mooi weer, droog, veel zon B een hogedrukgebied slecht weer, veel wind en sneeuw C een lagedrukgebied mooi weer, droog, veel zon D een lagedrukgebied slecht weer, veel wind en regen

Op de weerkaart in bron 3 is de weerssituatie van Europa te zien. Met de gegevens op een weerkaart worden weersverwachtingen opgesteld. Welke weersverwachting hoort bij de weerkaart in bron 3? A Nederland staat onder invloed van het hogedrukgebied bij IJsland. In Nederland zal het harder waaien dan in Spanje en het zal in Nederland niet droog blijven. B Nederland staat onder invloed van het hogedrukgebied bij IJsland. In Nederland zal het minder waaien dan in Spanje en het zal in Nederland droog blijven. C Nederland staat onder invloed van het lagedrukgebied bij IJsland. In Nederland zal het harder waaien dan in Spanje en het zal in Nederland niet droog blijven. D Nederland staat onder invloed van het lagedrukgebied bij IJsland. In Nederland zal het minder hard waaien dan in Spanje en het zal in Nederland droog blijven.

Er worden twee uitspraken gedaan over het klimaat in Nederland en Spanje. Uitspraak 1: in Nederland komen meer depressies voor dan in Spanje. Uitspraak 2: in het grootste deel van Spanje valt in de zomer minder neerslag dan in de winter. Wat is juist? A Alleen uitspraak 1 is juist. B Alleen uitspraak 2 is juist. C Beide uitspraken zijn juist. D Beide uitspraken zijn onjuist.

Achter welke letter staan de juiste begrippen bij de cijfers 1, 2, 3 en 4 uit bron 5?   1 2 3 4 A condenseren verdampen infiltreren afstromen B condenseren bevriezen verdampen infiltreren C infiltreren bevriezen afstromen verdampen D smelten verdampen infiltreren afstromen E verdampen bevriezen condenseren infiltreren F verdampen condenseren afstromen infiltreren

Als wij in Nederland Spaanse tomaten eten, dan moeten die worden vervoerd. Dat zorgt voor CO 2 -uitstoot. Toch veroorzaakt de teelt van tomaten in Nederlandse kassen gemiddeld anderhalf keer meer CO 2 -uitstoot dan de teelt van tomaten in Spanje. • Geef eerst het verschil in teelt. • Geef daarna aan waardoor het verschil in CO 2 -uitstoot wordt veroorzaakt.

Bij de Grote Meren en in het uiterste noordoosten van de Verenigde Staten is veel veeteelt. Welke uitspraak is juist? A Hier vind je extensieve veeteelt op de steppes. B Hier vind je extensieve veeteelt in een landklimaat. C Hier vind je intensieve veeteelt op de steppes. D Hier vind je intensieve veeteelt in een landklimaat.

Op de kaart in bron 8 staan drie steden. Bron 9 laat vier klimaatgrafieken zien, waarvan er drie zijn van de steden in bron 8. Achter welke letter staan de klimaatgrafieken uit bron 9 juist bij de drie steden op de kaart in bron 8?   Miami New York Phoenix A klimaatgrafiek 1 klimaatgrafiek 4 klimaatgrafiek 3 B klimaatgrafiek 2 klimaatgrafiek 1 klimaatgrafiek 4 C klimaatgrafiek 2 klimaatgrafiek 3 klimaatgrafiek 4 D klimaatgrafiek 3 klimaatgrafiek 2 klimaatgrafiek 1 E klimaatgrafiek 3 klimaatgrafiek 4 klimaatgrafiek 1 F klimaatgrafiek 4 klimaatgrafiek 1 klimaatgrafiek 2

Er worden drie uitspraken gedaan naar aanleiding van bron 8 en bron 9. Uitspraak 1: de Grote Oceaan heeft een sterke invloed op het klimaat aan de westkust. Uitspraak 2: de ligging landinwaarts en de ligging op lage breedte hebben grote invloed op het klimaat van Phoenix. Uitspraak 3: de Golf van Mexico heeft grote invloed op het klimaat van Miami. • Neem de cijfers 1, 2 en 3 van de uitspraken over op het antwoordblad en zet erachter of deze uitspraak juist of onjuist is.

Lees bron 10. De Amerikaanse overheid werkt aan plannen die moeten leiden tot een kleinere ecologische voetafdruk. Tegelijkertijd moet het beleid ook bijdragen aan het verminderen van het versterkte broeikaseffect. Welk beleid draagt bij aan een kleinere ecologische voetafdruk en vermindering van het versterkte broeikaseffect? A Overheidssubsidie op intensievere landbouw: door gebruik van meer meststoffen en bestrijdingsmiddelen heb je minder land nodig. B Overheidssubsidie op zonne-energie: dit leidt tot minder gebruik van fossiele brandstoffen. C Stimuleren van het gebruik van biobrandstof: dit leidt tot een lagere productie van landbouwgewassen in de Verenigde Staten en tot meer import. D Stimuleren van suburbanisatie: dit leidt tot een afname van het woon- werkverkeer en levert minder uitstoot van broeikasgassen.

Paul en Wally bestuderen de gevolgen van orkanen. Zij verbazen zich over het gedrag van mensen voor, tijdens en na een orkaan. Paul zegt: “Dat mensen niet evacueren is een voorbeeld van risicoperceptie.” Wally zegt: “Het belangrijkste doel van hazard management is om de schade na een ramp zo snel mogelijk te herstellen.” Wat is juist? A Alleen de uitspraak van Paul is juist. B Alleen de uitspraak van Wally is juist. C Beide uitspraken zijn juist. D Beide uitspraken zijn onjuist.

Orkanen en tornado’s komen regelmatig voor in de Verenigde Staten. Ze kunnen allebei tot natuurrampen leiden. De economische gevolgen zijn van een orkaan vaak veel groter dan van een tornado. Er zijn nog meer verschillen tussen deze twee natuurverschijnselen. • Noem nog twee verschillen tussen een orkaan en een tornado.

Over bron 33 worden drie uitspraken gedaan. Uitspraak 1: de gemiddelde leeftijd van Duitsers zonder migratieachtergrond ligt hoger dan van Duitsers met migratieachtergrond. Uitspraak 2: bij de buitenlanders in Duitsland is de groep 0- tot 20-jarigen en de groep van 65 jaar en ouder relatief klein, omdat buitenlanders vooral arbeidsmigrant zijn in Duitsland. Uitspraak 3: de groep Duitsers met migratieachtergrond bestaat voor een belangrijk deel uit kinderen en kleinkinderen van gastarbeiders. • Neem de cijfers 1, 2 en 3 van de uitspraken over op het antwoordblad en zet erachter of de uitspraak juist of onjuist is.

Over bron 34 worden twee uitspraken gedaan. Uitspraak 1: na 1995 nam de groei van het aantal stedelingen in Duitsland af, maar Duitsland verstedelijkte nog wel steeds verder. Uitspraak 2: door de dalende bevolkingsgroei in de Duitse steden tussen 1985 en 2015 is de bevolkingsdichtheid in de steden afgenomen. Wat is juist? A Alleen uitspraak 1 is juist. B Alleen uitspraak 2 is juist. C Beide uitspraken zijn juist. D Beide uitspraken zijn onjuist.

Bron 35 laat in grote lijnen de woonplaats van seizoenkaarthouders van de drie noordelijke eredivisievoetbalclubs van het seizoen 2014-2015 zien: sc Heerenveen, SC Cambuur en FC Groningen. In de kaart zijn de herkomstgebieden ingekleurd naar de club met de meeste seizoenkaarthouders in dat gebied. Over deze kaart worden drie uitspraken gedaan: Uitspraak 1: de kaart gaat over het verzorgingsgebied van de drie noordelijke eredivisievoetbalclubs. Uitspraak 2: in Nederland is de drempelwaarde voor elke voetbalclub gelijk. Uitspraak 3: de maximale afstand die de seizoenkaarthouders willen afleggen om hun favoriete club te zien voetballen noemen we de reikwijdte. • Neem de cijfers 1, 2 en 3 van de uitspraken over op het antwoordblad en zet erachter of de uitspraak juist of onjuist is.

Bekijk bron 38. De stad Groningen is min of meer opgebouwd volgens een concentrisch model. Berlijn, de hoofdstad van Duitsland, is meer opgebouwd volgens het meerkernenmodel. • Noem een historische gebeurtenis die de opbouw van Berlijn als meerkernenstad mede verklaart. bron 39 Speciale Economische Zones

Er worden drie uitspraken gedaan over bron 40. Uitspraak 1: in het oosten van China liggen meer steden dan in het westen. Uitspraak 2: het percentage geregistreerde stedelijke bevolking is in de stadprovincie Shanghai kleiner dan in de provincie Guangdong. Uitspraak 3: het gemiddelde inkomen per persoon is in het westen lager dan in het oosten. • Neem de cijfers 1, 2 en 3 van de uitspraken over op het antwoordblad en geef bij elke uitspraak aan of deze juist of onjuist is.

In bron 40 staat in de legenda over de bevolking een groep omschreven als ‘stedelijke bevolking met plattelandsstatus’. Deze groep heeft dus niet de juiste status voor het gebied waar zij wonen en werken. • Geef een reden waarom deze groep vooral voorkomt in de oostelijke provincies en bijna niet in de westelijke provincies.

Eén van de twee bevolkingsdiagrammen in bron 41 is van een stedelijk gebied en het andere is van een landelijk gebied. • Welk bevolkingsdiagram hoort bij een stedelijk gebied zoals Shanghai? Kies uit: bevolkingsdiagram 1 of bevolkingsdiagram 2. • Geef daarna een argument voor je keuze. Let op: de laatste vraag van dit examen staat op de volgende pagina.

Bron 42 laat de huidige en de toekomstige Parelrivierdelta zien. De aanwezige steden in de Parelrivierdelta zullen in de toekomst aan elkaar groeien. Welk begrip past het best bij de toekomstige Parelrivierdelta? A concessiegebied B gated community C hutong D metropolitaan gebied Bronvermelding Een opsomming van de in dit examen gebruikte bronnen, zoals teksten en afbeeldingen, is te vinden in het bij dit examen behorende correctievoorschrift, dat na afloop van het examen wordt gepubliceerd.