Bekijk bron 3. Welke beschrijving is juist over het weer op 7 november 2021 in Nederland en Spanje? A In Nederland was de luchtdruk hoger dan in Spanje. B In Nederland waaide de wind minder hard dan in Spanje. C In Nederland was er minder kans op neerslag dan in Spanje. D In Nederland had je minder kans op zonnig weer dan in Spanje. bron 4 Tekst met keuzemogelijkheden Nederland en het noorden van Spanje kennen allebei een … 1 … (gematigd zeeklimaat / Middellandse Zeeklimaat). Toch bestaan er verschillen in het klimaat tussen beide landen. In Spanje is het warmer omdat Spanje op een … 2 … (hogere / lagere) breedte ligt dan Nederland. … 3 ... (opstijgen tegen een gebergte / sterk verhit worden door de zon).
Lees bron 7. Klimaatverandering heeft invloed op de kans dat bosbranden ontstaan in sommige delen van Spanje. Beargumenteer of door klimaatverandering deze kans groter of kleiner zal worden. Doe het zo: – Kies eerst groter of kleiner . – Geef daarna een argument voor je keuze. bron 8 Klimaatconferentie in Glasgow, 2021 Twee doelstellingen uit het klimaatverdrag van Glasgow: – De opwarming van de aarde moet lager zijn dan 1,5 ºC. – Het gebruik van steenkool moet worden verminderd.
Lees bron 8. Om beide doelstellingen te halen moeten in Nederland en Spanje veel maatregelen genomen worden. Noem eerst een maatregel die natuurbeheerders kunnen nemen om de opwarming van de aarde tegen te gaan. Noem daarna een maatregel die overheden kunnen nemen om energiebedrijven minder steenkool te laten gebruiken.
Bekijk bron 9. Naar aanleiding van de weerkaart uit bron 9 worden drie uitspraken gedaan. Uitspraak 1: in het westen van de Verenigde Staten viel meer neerslag dan in het oosten van de Verenigde Staten. Uitspraak 2: in het westen van de Verenigde Staten waaide het harder dan in het oosten van de Verenigde Staten. Uitspraak 3: hogedrukgebieden veroorzaakten helder weer in het midden van de Verenigde Staten. Neem de cijfers 1, 2 en 3 van de uitspraken over op het antwoordblad en zet erachter of de uitspraak juist of onjuist is.
Bekijk bron 12. In de Verenigde Staten wordt steeds meer energie uit duurzame bronnen opgewekt. Voor het opwekken van zonne-energie zijn de natuurlijke omstandigheden rondom Phoenix heel geschikt. Noem het klimaat dat heerst in Phoenix en omgeving. Noem daarna een kenmerk van dit klimaat waardoor er veel zonne-energie kan worden opgewekt.
bron 13 Krantenartikel, 29 augustus 2021 De zeer krachtige orkaan Ida heeft zondag de zuidkust van de Verenigde Staten bereikt. In de staat Louisiana kwamen al snel honderdduizenden mensen zonder stroom te zitten. bron 14 De route van orkaan Ida 0 450 900 km gekleurde lijn: route van de orkaan sterk lagedrukgebied orkaan catogorie 1 en 2 tropische storm orkaan categorie 3
Lees bron 13 en bekijk bron 14. Vlak voor het aan land komen was orkaan Ida uitgegroeid tot een orkaan categorie 3. Kustbewoners in de Mississippidelta liepen gevaar door rondvliegend puin en omvallende bomen, maar er was ook gevaar van de zee. Noem een natuurlijk gevaar van de zee dat ontstond door het aan land komen van orkaan Ida.
Bekijk bron 17. In West-Nederland liggen grote zoetwatermeren. De grondlagen onder deze meren bestaan uit oude zeebodem. Uit de zoetwatermeren in West-Nederland wordt géén oppervlaktewater gewonnen. Leg uit dat door de oude zeebodem deze zoetwatermeren ongeschikt zijn voor waterwinning. Doe het zo: – Kies eerst of door waterwinning verdroging of verzilting optreedt. – Geef daarna een argument waardoor de zoetwatermeren ongeschikt zijn voor waterwinning.
![bron 19 =+!Y[#\] bron 20 Tekst met keuzemogelijkheden In de zomer van 2021 viel er in Zuid-Limburg in korte tijd heel veel regen, waardoor het riviertje de Geul overstroomde. De hevige regenval veroorzaakte in korte tijd een … 1 … (stormvloed / piekafvoer). De Geul heeft in Valkenburg … 2 … (veel /…](fx/veilig-o2-p18-44-d7b8091f.webp)
bron 19 =+!Y[#\] bron 20 Tekst met keuzemogelijkheden In de zomer van 2021 viel er in Zuid-Limburg in korte tijd heel veel regen, waardoor het riviertje de Geul overstroomde. De hevige regenval veroorzaakte in korte tijd een … 1 … (stormvloed / piekafvoer). De Geul heeft in Valkenburg … 2 … (veel / weinig) ruimte, waardoor het waterpeil te snel steeg.
Bekijk bron 19 en bron 21. Er zijn verschillende mogelijkheden om de kans op wateroverlast in Valkenburg te verkleinen. Zo kan men een nevengeul aanleggen. Een andere mogelijkheid is de aanleg van een tunnel onder Valkenburg, speciaal voor water. Geef de reden waarom een nevengeul door de plaats Valkenburg weinig steun zal krijgen van de bewoners. Geef een nadeel van de aanleg van een watertunnel onder Valkenburg.
Bekijk bron 22 en bron 23. Op de satellietfoto in bron 23 staan twee plaatsen aangegeven bij de Sanmenxia-stuwdam in de Huang He. Leg uit op welke plaats meer sediment op de rivierbodem ligt. Doe het zo: – Kies eerst plaats 1 of plaats 2 . – Geef daarna aan waardoor op deze plaats meer sediment op de rivierbodem ligt.
Bekijk bron 24. Door de aanleg van stuwdammen en herbebossing van hellingen in het stroomgebied van de Huang He bereikt minder water de monding. Doordat de Huang He minder water afvoert, verandert de grootte van de delta ook. Leg dit uit. Doe het zo: – Kies eerst of de delta van de Huang He groeit of krimpt . – Geef daarna aan waardoor de afname van de waterafvoer zorgt voor deze verandering in de delta.
Bekijk bron 26. Naar aanleiding van bron 26 worden drie uitspraken gedaan. ^>_‘q liggen aan de kust. Uitspraak 2: het rivierwater wordt door de industrie gebruikt als koelwater en als proceswater. ^R_‘y grondstoffen goedkoop aan- en afgevoerd kunnen worden. Neem de cijfers 1, 2 en 3 van de uitspraken over op het antwoordblad en zet erachter of de uitspraak juist of onjuist is.
bron 27 !Q 1) De stichting doet onderzoek naar het verbouwen van voedsel in de woestijn. Eerst wordt zeewater ontzilt met behulp van zonne-energie, daarna is het water bruikbaar voor de landbouw. Sinds 2015 heeft de stichting een proefinstallatie in Aqaba, Jordanië. noot 1 Artistieke indruk van de proefinstallatie
Gebruik bron 27 en bron 28. In het Midden-Oosten kan waterschaarste leiden tot conflicten tussen landen over de waterverdeling. Zowel Israël als Jordanië maakt gebruik van het water uit het stroomgebied van de Jordaan. De kans op een waterconflict tussen ++Q Geef op basis van bron 27 en bron 28 aan waarom de kans op een conflict over het water uit de Jordaan klein is.
Gebruik bron 30. In de rivier de Tigris is in februari 2018 de Ilisudam aangelegd. De dam ligt buiten het gebied op de satellietbeelden in bron 30. Na november 2019 is het stuwmeer volgelopen. Beredeneer waar het dorp Hasankeyf ligt ten opzichte de Ilisudam. Doe het zo: – Kies eerst stroomopwaarts of stroomafwaarts van de Ilisudam. – Geef daarna op basis van bron 30 een argument voor je keuze.
Bekijk bron 31. De verwachting is dat de bevolking in sommige delen van Nederland zal afnemen. Beredeneer in welk deel van Nederland de bevolking zal afnemen. Doe het zo: – Kies eerst of de bevolking afneemt in de Randstad of langs de randen van Nederland . – Geef daarna aan waardoor de bevolking daar afneemt.
Bekijk bron 31. Naar aanleiding van bron 31 worden drie uitspraken gedaan. Uitspraak 1: de bevolking van de gemeenten Amsterdam en Den Haag zal tot 2040 met meer dan 15% groeien. Uitspraak 2: de verstedelijking van Nederland neemt naar verwachting tot 2040 toe. Uitspraak 3: door de toenemende congestie zal de bereikbaarheid van de = Neem de cijfers 1, 2 en 3 van de uitspraken over op het antwoordblad en zet erachter of de uitspraak juist of onjuist is.
Bekijk bron 32. In Nederland en in Duitsland is er vergrijzing. Over bron 32 worden drie uitspraken gedaan. Uitspraak 1: in Duitsland vergrijst het westen meer dan het oosten. Uitspraak 2: in Nederland vergrijzen vooral gebieden langs de randen. Uitspraak 3: stedelijke gebieden in Nederland en Duitsland vergrijzen het meest. Neem de cijfers 1, 2 en 3 van de uitspraken over op het antwoordblad en zet erachter of de uitspraak juist of onjuist is.
Gebruik bron 33. Het Landschaftspark Duisburg-Nord heeft nu een andere functie dan vroeger. Hier staan in willekeurige volgorde enkele gebeurtenissen in de geschiedenis van Duisburg-Nord sinds de opkomst van de staalindustrie: P - Het aantal banen in de cultuursector Duisburg-Nord neemt toe. Q - Het aantal banen in de staalindustrie in Duisburg-Nord neemt af. = <y Zet de letters in chronologische volgorde van vroeger naar later.
Gebruik bron 33. Naar aanleiding van bron 33 worden drie uitspraken gedaan. ^>_=y y= ^&_= Uitspraak 3: het Landschaftspark Duisberg-Nord trekt op een normale weekdag bezoekers uit een groter gebied aan dan tijdens het muziekfestival Traumzeit. Neem de cijfers 1, 2 en 3 van de uitspraken over op het antwoordblad en zet erachter of de uitspraak juist of onjuist is.
Bekijk bron 36. In bron 36 staan twee bevolkingsdiagrammen van China uit twee verschillende jaren. Een bevolkingsdiagram hoort bij 1980 en het andere bij 2020. Beargumenteer welk bevolkingsdiagram bij het jaar 2020 hoort. Doe het zo: – Kies eerst bevolkingsdiagram 1 of bevolkingsdiagram 2 . – Geef daarna een argument voor je keuze.
Bekijk bron 37. Chinees Nieuwjaar is een groot feest in China. Het feest duurt twee weken en veel mensen gaan op familiebezoek. Naar aanleiding van bron 37 worden drie uitspraken gedaan. Uitspraak 1: tijdens Chinees Nieuwjaar vertrekken de meeste mensen vanuit de kustgebieden naar het binnenland. Uitspraak 2: tijdens Chinees Nieuwjaar reizen mensen heen en weer tussen de grote steden Bejing, Shanghai en Shenzhen. Uitspraak 3: een stadshukou is niet nodig om naar familie te reizen tijdens Chinees Nieuwjaar. Neem de cijfers 1, 2 en 3 van de uitspraken over op het antwoordblad en zet erachter of de uitspraak juist of onjuist is.
bron 38 Aan de monding van de Parelrivier ligt de Chinese stad Shenzhen. De stad heeft een grote aantrekkingskracht op jonge Chinezen. Niet alleen omdat er zo veel succesvolle technologiebedrijven gevestigd zijn, maar ook omdat de leefomgeving er gunstiger zou zijn dan in veel andere grote Chinese steden.
Lees bron 38. Naar aanleiding van bron 38 worden drie uitspraken gedaan. Uitspraak 1: Shenzhen is over water goed bereikbaar. Uitspraak 2: andere grote steden in China kunnen te maken krijgen met braindrain door de groei van het aantal technologiebedrijven in Shenzhen. Uitspraak 3: in Shenzhen is meer ontgroening dan gemiddeld in China. Neem de cijfers 1, 2 en 3 van de uitspraken over op het antwoordblad en zet erachter of de uitspraak juist of onjuist is.
Bekijk bron 40. In bron 40 staan de leeftijdsdiagrammen van Shanghai uit de jaren 2007 en 2011. Beargumenteer of Shanghai tussen 2007 en 2011 vooral groeide door natuurlijke of door sociale bevolkingsgroei. Doe het zo: – Kies eerst natuurlijke of sociale bevolkingsgroei. – Geef daarna een argument voor je keuze.
Bekijk bron 41. Op een nieuw gebouw in Shanghai staan 1000 bomen. Geef aan waardoor het gebouw met de 1000 bomen leefbaarder zal zijn dan gebouwen in Shanghai zonder bomen. Bronvermelding Een opsomming van de in dit examen gebruikte bronnen, zoals teksten en afbeeldingen, is te vinden in het bij dit examen behorende correctievoorschrift.
Bij dit examen hoort geen uitwerkbijlage.
A
D
D
B
C
C
B
