bronnen

Eindexamen aardrijkskunde vmbo gl/tl 2023, tijdvak 2

bij dit examen

Meerkeuzevragen
Schrijf alleen de hoofdletter van het goede antwoord op.
Open vragen
Geef niet meer antwoorden (redenen, voorbeelden e.d.) dan er worden
gevraagd. Als er bijvoorbeeld twee redenen worden gevraagd en je geeft
meer dan twee redenen, dan worden alleen de eerste twee in de
beoordeling meegeteld.

opgave 1Weer en klimaat

bron 1
Weersverwachting Nederland op 21, 22 en 24 december 2021
figuur bij de opgave
11p
Bekijk bron 1.
In bron 1 is de weersverwachting van 21, 22 en 24 december 2021
weergegeven. Op vrijdag 24 december was het warmer dan op woensdag
22 december.
Geef met behulp van een weerelement aan waardoor het op vrijdag 24
december warmer was dan op woensdag 22 december.
21p
Bekijk bron 1.
Op dinsdag 21 december scheen de zon in Nederland. De opbrengst van
zonnepanelen is op een zonnige dag in december lager dan op een
zonnige dag in juni.
Wat is de oorzaak van het verschil in de opbrengst van zonnepanelen
tussen december en juni in Nederland?
A de afstand van Nederland tot de evenaar in december
B de kleinere invalshoek van de zon in december
C de lagere temperatuur in december
bron 2
Weerkaart van Europa, 7 juni 2022
figuur bij de opgave
31p
Bekijk bron 2.
In bron 2 is de weerkaart van Europa weergegeven van 7 juni 2022.
Beargumenteer of het in Noordwest-Spanje op 7 juni bewolkt of
onbewolkt was.
Doe het zo:
Kies eerst uit bewolkt of onbewolkt.
Geef daarna een argument voor je keuze met behulp van bron 2.
42p
Bekijk bron 2.
In bron 2 kun je het weer van Spanje en het weer van Nederland aflezen.
Naar aanleiding van bron 2 worden drie uitspraken gedaan.
Uitspraak 1: ten noorden van Nederland ligt een gebied met
dalende lucht.
Uitspraak 2: in Nederland waait de wind uit het noorden.
Uitspraak 3: het hogedrukgebied boven Spanje zorgt voor hoge
temperaturen in Spanje.
Neem de cijfers 1, 2 en 3 van de uitspraken over op het antwoordblad
en zet erachter of de uitspraak juist of onjuist is.
bron 3
Kaart van Spanje
figuur bij de opgave
bron 4
Foto’s van landschappen in Spanje
figuur bij de opgave
foto P
figuur bij de opgave
51p
Bekijk bron 3 en bron 4.
In bron 3 staat plaats X aangegeven op de kaart van Spanje. In bron 4
staan foto's van twee verschillende landschappen.
Welke foto uit bron 4 is genomen bij plaats X uit bron 3?
Doe het zo:
Kies eerst uit foto P of foto Q.
Geef daarna een argument voor je keuze met behulp van de vegetatie
op de gekozen foto.
bron 5
Duurzaam Madrid
De stad Madrid heeft in 2016 een plan opgesteld om de binnenstad duurzamer te maken. Het nieuwe Madrid heeft meer zonnepanelen, stadslandbouw en vegetatie. Er worden daarom groene daken en muren aangelegd.
62p
Gebruik bron 5.
Meer vegetatie in de stad Madrid levert verschillende voordelen op.
Geef aan waardoor meer vegetatie een bijdrage levert aan het
tegengaan van de oorzaken van klimaatopwarming.
Geef aan waardoor meer vegetatie tijdens de zomermaanden een
bijdrage levert aan de leefbaarheid van Madrid.
bron 6
Reliëfkaart van de Verenigde Staten
figuur bij de opgave
bron 7
Drie klimaatgrafieken
figuur bij de opgave
figuur bij de opgave
figuur bij de opgave
71p
Bekijk bron 6 en bron 7.
In bron 6 zijn de plaatsen Billings, Jackson en Los Angeles aangegeven.
In bron 7 staan de klimaatgrafieken van de drie plaatsen.
Waar staan de plaatsen juist bij elke klimaatgrafiek?
  klimaatgrafiek 1 klimaatgrafiek 2 klimaatgrafiek 3 A Billings Jackson Los Angeles B Billings Los Angeles Jackson C Jackson Billings Los Angeles D Jackson Los Angeles Billings E Los Angeles Billings Jackson F Los Angeles Jackson Billings
81p
Bekijk bron 6 en bron 7.
De afstand tussen Las Vegas en Los Angeles is hemelsbreed ongeveer
370 kilometer. In Las Vegas vind je een andere natuurlijke vegetatie dan
in Los Angeles. Dit komt door een verschil in neerslag.
Beargumenteer welke klimaatfactor het verschil in neerslag tussen
Las Vegas en Los Angeles veroorzaakt.
Doe het zo:
Kies eerst uit hoogteligging of ligging van gebergte.
Geef daarna met behulp van bron 6 een argument voor je keuze.
bron 8
Weerkaart van een winterdag in de Verenigde Staten
figuur bij de opgave
91p
Bekijk bron 8.
Het noorden van de Verenigde Staten ligt verder van de evenaar dan het
zuiden. In de winter kent het noorden dus lagere temperaturen.
Geef aan waardoor het verschil in breedteligging lagere temperaturen
veroorzaakt in het noorden van de Verenigde Staten.
bron 9
Nieuwsartikel van 27 juni 2021
In het westen van Canada en de Verenigde Staten heerst een hittegolf.
Dinsdag worden in Seattle heel hoge temperaturen verwacht, ruim 4
graden boven het lokale hitterecord.
101p
Lees bron 9.
Door klimaatverandering zullen hittegolven veranderen.
Welke veranderingen zijn juist?
  aantal hittegolven per jaar spreiding langs de westkust van de Verenigde Staten lengte (in dagen) temperatuur tijdens de hittegolf A neemt af steeds noordelijker korter lager B neemt af steeds zuidelijker korter hoger C neemt af steeds noordelijker langer lager D neemt toe steeds zuidelijker korte

  aantal hittegolven per jaar spreiding langs de westkust van de Verenigde Staten lengte (in dagen) temperatuur tijdens de hittegolf A neemt af steeds noordelijker korter lager B neemt af steeds zuidelijker korter hoger C neemt af steeds noordelijker langer lager D neemt toe steeds zuidelijker korter lager E neemt toe steeds noordelijker langer hoger F neemt toe steeds zuidelijker langer hoger

bron 10
Nieuwsbericht over tornado’s in de Verenigde Staten, 26 maart 2021
De National Weather Service (NWS) heeft tornado’s gesignaleerd in de buurt van Birmingham (Alabama) en heeft daarom de bevolking gewaarschuwd. Voor Birmingham werd een catastrofale tornado met ernstige gevolgen voor…

De National Weather Service (NWS) heeft tornado’s gesignaleerd in de buurt van Birmingham (Alabama) en heeft daarom de bevolking gewaarschuwd. Voor Birmingham werd een catastrofale tornado met ernstige gevolgen voor inwoners en omgeving verwacht.

111p
Bekijk en lees bron 10.
De National Weather Service waarschuwde de bewoners van Birmingham
en omgeving voor een catastrofale tornado.
Geef een eigenschap van tornado’s waardoor waarschuwingen vaak
(te) laat komen.
121p
Bekijk en lees bron 10.
De kans op een tornado in de plaats Birmingham was groter dan in de
plaats New Orleans.
Geef de weersomstandigheden in Birmingham waardoor de kans op
tornado's groter was dan in New Orleans.
131p
Bekijk en lees bron 10.
In de staat Alabama komen jaarlijks veel tornado’s voor. Toch wonen er
miljoenen mensen.
Geef met behulp van risicoperceptie een argument waarom mensen
toch in Alabama blijven wonen.
bron 11
Oosten van de Verenigde Staten en de rivier de Mississippi
figuur bij de opgave
bron 12
Foto’s van plaatsen langs de rivier de Mississippi
figuur bij de opgave
foto katoen
figuur bij de opgave
foto melkvee
figuur bij de opgave
141p
Bekijk bron 11 en bron 12.
In bron 11 zijn drie plaatsen langs de rivier de Mississippi aangegeven.
In bron 12 staan foto's van de drie plaatsen.
Waar staan de plaatsen juist bij elke foto?
  foto katoen foto mais foto melkvee A plaats 1 plaats 2 plaats 3 B plaats 1 plaats 3 plaats 2 C plaats 2 plaats 1 plaats 3 D plaats 2 plaats 3 plaats 1 E plaats 3 plaats 1 plaats 2 F plaats 3 plaats 2 plaats 1
152p
Bekijk bron 11 en bron 12.
Naar aanleiding van bron 11 en bron 12 worden drie uitspraken gedaan.
Uitspraak 1: plaats 1 is gemiddeld droger dan plaats 3.
Uitspraak 2: plaats 1 en plaats 2 liggen in een gematigd klimaat.
Uitspraak 3: in landbouwgebieden met mais is de kans op
bodemerosie tijdens de wintermaanden groter dan tijdens
de zomermaanden.
Neem de cijfers 1, 2 en 3 van de uitspraken over op het antwoordblad
en zet erachter of de uitspraak juist of onjuist is.
bron 13
Nieuwsartikel
De Amerikaanse president Joe Biden wil dat 40 tot 50 procent van de
nieuw verkochte auto's in 2030 voertuigen zijn die geen uitlaatgassen
produceren, zoals elektrische auto's. Ook stopte president Biden de bouw
van een oliepijpleidingproject en verbood hij de winning van nieuwe
aardolie en gas in het hele land.
162p
Lees bron 13.
Stelling: De overstap van fossiele brandstoffen naar duurzame energie is
voordelig voor de economie van de Verenigde Staten.
Geef een argument voor deze stelling.
Geef een argument tegen deze stelling.

opgave 2Water

bron 14
De rivier de IJssel bij Deventer
figuur bij de opgave
171p
Bekijk bron 14.
In bron 14 zie je een hoge waterstand in de IJssel bij Deventer. Stedelijke
bebouwing heeft invloed op de piekafvoer van de rivier.
Leg dit uit.
Doe het zo:
Kies eerst of door de bebouwing de piekafvoer van de rivier groter of
kleiner wordt.
Geef daarna aan waardoor de piekafvoer verandert.
181p
Bekijk bron 14.
De IJssel voert in de wintermaanden meer water af dan in de
zomermaanden.
Geef een natuurlijke oorzaak voor dit verschil.
bron 15
Nevengeul van de IJssel bij Kampen
figuur bij de opgave
191p
Bekijk bron 15.
Ten zuiden van de stad Kampen is een nevengeul aangelegd.
Beargumenteer dat in de stad Kampen de kans op wateroverlast
verandert door de nevengeul.
Doe het zo:
Kies eerst of de waterstand in Kampen tijdens hoogwater hoger of
lager wordt door de nevengeul.
Geef daarna een argument voor je keuze.
bron 16
Inlaatpunt 'de Kwal' bij Castricum, provincie Noord-Holland
figuur bij de opgave
201p
Bekijk bron 16.
Bij de Kwal in Castricum wordt oppervlaktewater uit het IJsselmeer in de
duinen geïnfiltreerd. Na een aantal weken wordt het water weer uit de
duinen gepompt en verder verwerkt tot drinkwater.
Geef de oorzaak waardoor oppervlaktewater na infiltratie geschikter is
als drinkwater dan ervoor.
bron 17
Regenton
figuur bij de opgave
211p
Bekijk bron 17.
Huishoudens kunnen subsidie krijgen als ze een regenton kopen.
Geef een reden waarom waterbedrijven deze subsidie steunen.
bron 18
Wateroverlast in Alkmaar, juni 2021
figuur bij de opgave
bron 19
Tekst met keuzemogelijkheden
In Nederland regent het tijdens de zomermaanden ongeveer 120 uur en
in de wintermaanden 218 uur. Toch valt in de zomer meer neerslag,
waardoor de neerslagintensiteit … 1 … (groter / kleiner) is dan in de
winter. Het aantal dagen met meer dan 50 millimeter neerslag op een plek
in Nederland is de laatste 50 jaar … 2 … (verdubbeld / gehalveerd).
Door de opwarming van de aarde kan de lucht boven Nederland namelijk
… 3 … (meer / minder) waterdamp bevatten.
222p
Bekijk bron 18 en lees bron 19.
Extreem noodweer zorgde in juni 2021 voor wateroverlast in Alkmaar.
In bron 19 staat achter de cijfers 1, 2 en 3 een keuzemogelijkheid.
Neem de cijfers 1, 2 en 3 uit bron 19 over op het antwoordblad en zet
de juiste keuze erachter.
bron 20
Drie klimaatgrafieken
Diyarbak r
figuur bij de opgave
figuur bij de opgave
Al Koet
figuur bij de opgave
bron 21
Deel van het Midden-Oosten, bevolkingsdichtheid
figuur bij de opgave
231p
Bekijk bron 20 en bron 21.
De plaatsen Al Koet en Mosul liggen aan de rivier de Tigris. Voor de
drinkwaterwinning in deze plaatsen worden rivierwater en water uit
neerslag gebruikt.
Noem nog een mogelijke manier voor waterwinning in deze plaatsen.
241p
Bekijk bron 20 en bron 21.
Al Koet, Diyarbak r en Mosul gebruiken water uit de Tigris als drinkwater.
Deze steden zijn niet allemaal even afhankelijk van de Tigris als
drinkwatervoorziening.
Waar staan de plaatsen in de juiste volgorde van grootste afhankelijkheid
naar kleinste?
grootste kleinste afhankelijkheid van afhankelijkheid de Tigris van de Tigris A Al Koet Diyarbak r Mosul B Al Koet Mosul Diyarbak r C Diyarbak r Al Koet Mosul D Diyarbak r Mosul Al Koet E Mosul Al Koet Diyarbak r F…

grootste kleinste afhankelijkheid van afhankelijkheid de Tigris van de Tigris A Al Koet Diyarbak r Mosul B Al Koet Mosul Diyarbak r C Diyarbak r Al Koet Mosul D Diyarbak r Mosul Al Koet E Mosul Al Koet Diyarbak r F Mosul Diyarbak r Al Koet

bron 22
De rivier de Eufraat
figuur bij de opgave
252p
Bekijk bron 22.
Naar aanleiding van bron 22 worden drie uitspraken gedaan.
Uitspraak 1: de foto in bron 22 is genomen in de benedenloop van de
Eufraat.
Uitspraak 2: de Eufraat stroomt voornamelijk door een gebied met een
droog klimaat.
Uitspraak 3: stroomopwaarts van de foto in bron 22 valt meer neerslag
dan stroomafwaarts.
Neem de cijfers 1, 2 en 3 van de uitspraken over op het antwoordblad
en zet erachter of de uitspraak juist of onjuist is.
bron 23
Landbouw in de woestijn in Saudi-Arabië
figuur bij de opgave
262p
Bekijk bron 23.
In Saudi-Arabië heeft de regering landbouwprojecten opgezet in de
woestijn. Op de foto zie je een voorbeeld van zo'n project.
Stelling: Het landbouwproject in bron 23 is een voorbeeld van duurzame
landbouw.
Geef een argument voor de stelling.
Geef een argument tegen de stelling.
bron 24
Stroomgebied van de rivier de Jordaan
figuur bij de opgave
271p
Bekijk bron 24.
Het meeste zoetwater in Israël is opgeslagen in het Meer van Kinneret.
Het Meer van Kinneret ontvangt water uit rivieren.
Geef nog een natuurlijke manier waarop het water in het Meer van
Kinneret wordt aangevuld.
281p
Bekijk bron 24.
Jordanië maakt ook aanspraak op het water van de rivier de Jordaan.
Geef met behulp van bron 24 een argument dat ondersteunt dat
Jordanië aanspraak maakt op dit water.
bron 25
Delta’s en stroomgebieden in China en het Midden-Oosten
figuur bij de opgave
291p
Bekijk bron 25.
Turkije heeft stuwdammen aangelegd in de Eufraat en de Tigris. Dit heeft
gevolgen voor de watervoorraad in landen stroomafwaarts.
Geef een demografisch argument waarom landen stroomafwaarts van
Turkije aanspraak maken op het water in de Eufraat en de Tigris.
301p
Bekijk bron 25.
In China is de kans op een conflict over het water van de Chang Jiang
kleiner dan in het Midden-Oosten over het water van de Eufraat en de
Tigris.
Geef met behulp van bron 25 aan waarom de kans op een conflict
over het rivierwater in China kleiner is dan in het Midden-Oosten.
bron 26
Satellietbeeld van de Drieklovendam
figuur bij de opgave
bron 27
Tekst met keuzemogelijkheden
De grootste dam ter wereld is de Chinese Drieklovendam. De
Drieklovendam is aangelegd in de rivier de … 1 …(Chang Jiang /
Huang He). Sinds de aanleg van de Drieklovendam is het aantal
piekafvoeren per jaar tussen de dam en de monding … 2 …
(afgenomen / toegenomen). De bouw van de Drieklovendam had
gevolgen voor bewoners en het landschap langs de rivier. De meeste
veranderingen in het landschap vonden voornamelijk plaats … 3 …
(stroomafwaarts / stroomopwaarts) van de dam.
312p
Bekijk bron 26 en lees bron 27.
In bron 27 staat achter de cijfers 1, 2 en 3 een keuzemogelijkheid.
Neem de cijfers 1, 2 en 3 uit bron 27 over op het antwoordblad en zet
de juiste keuze erachter.
bron 28
Bevolkingsgrafiek van China en Israël, 2020
China
figuur bij de opgave
figuur bij de opgave
322p
Bekijk bron 28.
In China en Israël stijgt het watergebruik.
Noem een economische reden voor het toenemen van het
watergebruik in China.
Noem met behulp van bron 28 een andere reden voor het toenemen
van het watergebruik in Israël.
Ga verder op de volgende pagina.

opgave 3Bevolking en ruimte

bron 29
Gemiddeld inkomen in Rotterdamse wijken en buurten, 2018
De stad Rotterdam heeft een welvarende bevolking en economie. Toch heeft een groot deel van de Rotterdammers een laag inkomen.
bron 30
Tekst met keuzemogelijkheden
In het stadscentrum van Rotterdam verdienen inwoners per jaar
gemiddeld …1 … (meer dan € 19.500 / minder dan € 19.500). Uit bron 29
blijkt dat tussen sommige wijken en buurten sprake is van … 2 …
(integratie / sociale ongelijkheid). Mensen met dezelfde achtergrond
wonen steeds vaker bij elkaar in een wijk, waardoor de sociale contacten
tussen verschillende groepen mensen in de stad … 3 … (afnemen /
toenemen).
332p
Bekijk en lees bron 29 en bron 30.
In bron 30 staat achter de cijfers 1, 2 en 3 een keuzemogelijkheid.
Neem de cijfers 1, 2 en 3 uit bron 30 over op het antwoordblad en zet
de juiste keuze erachter.
341p
Bekijk bron 29.
Rotterdam wordt door de Maas in tweeën gedeeld: de noordoever en
de zuidoever.
Stelling: De tegenstelling tussen arm en rijk vind je vooral op de
noordoever.
Geef met behulp van bron 29 een argument tegen deze stelling.
bron 31
Geboorte en sterfte in Nederland, 1900 - 2014
figuur bij de opgave
bron 32
Bevolkingsgroei
In 1970 telde Nederland 13 miljoen inwoners. Het Centraal Bureau voor
de Statistiek (CBS) verwachtte toen dat het aantal inwoners zou groeien
naar 21 miljoen in het jaar 2000. In 2020 is dat aantal niet bereikt.
351p
Bekijk bron 31 en lees bron 32.
Sinds 1970 is de Nederlandse bevolking minder hard gegroeid dan
verwacht. Dit heeft een oorzaak.
Welke oorzaak is juist?
A Het geboortecijfer is sneller gedaald dan verwacht.
B De ontgroening is langzamer afgenomen dan verwacht.
C Het sterftecijfer is sneller gestegen dan verwacht.
D De vergrijzing is langzamer toegenomen dan verwacht.
bron 33
Drie toekomstverwachtingen voor de bevolking van Nederland
Het aandeel mensen met een migratieachtergrond neemt toe.
Het aandeel ouderen neemt toe.
De totale bevolking groeit tot 2050 met 1 miljoen inwoners.
361p
Lees bron 33.
In bron 33 staan in willekeurige volgorde drie toekomstverwachtingen voor
de bevolking van Nederland. De ontwikkelingen die worden genoemd,
hebben maatschappelijke gevolgen.
Waar staan de gevolgen juist bij de drie toekomstverwachtingen?
  Het aandeel mensen met een migratieachtergrond neemt toe. Het aandeel ouderen neemt toe. De totale bevolking groeit tot 2050 met 1 miljoen. A De beroepsbevolking groeit. De verkeersdrukte neemt toe. De zorgsector groeit. B De verkeersdrukte neemt toe. De beroepsbevolking groeit. De zorgsector groe

  Het aandeel mensen met een migratieachtergrond neemt toe. Het aandeel ouderen neemt toe. De totale bevolking groeit tot 2050 met 1 miljoen. A De beroepsbevolking groeit. De verkeersdrukte neemt toe. De zorgsector groeit. B De verkeersdrukte neemt toe. De beroepsbevolking groeit. De zorgsector groeit. C De zorgsector groeit. De verkeersdrukte neemt toe. De beroepsbevolking groeit. D De beroepsbevolking groeit. De zorgsector groeit. De verkeersdrukte neemt toe.

bron 34
Drie toekomstverwachtingen van de Duitse bevolking
figuur bij de opgave
bron 35
Drie mogelijke ontwikkelingen van de Duitse bevolking
Immigratie neemt af en het geboortecijfer daalt.
Immigratie neemt toe en het geboortecijfer daalt.
Immigratie neemt toe en het geboortecijfer stijgt.
371p
Bekijk bron 34 en lees bron 35.
In bron 34 staan drie toekomstverwachtingen van de Duitse bevolking. In
bron 35 staan in willekeurige volgorde drie ontwikkelingen van de Duitse
bevolking. Elke ontwikkeling uit bron 35 past bij een toekomstverwachting
in bron 34.
Waar staan de ontwikkelingen juist bij de drie toekomstverwachtingen?
  Immigratie neemt af en het geboortecijfer daalt. Immigratie neemt toe en het geboortecijfer daalt. Immigratie neemt toe en het geboortecijfer stijgt. A toekomstverwachting 1 toekomstverwachting 2 toekomstverwachting 3 B toekomstverwachting 1 toekomstverwachting 3 toekomstverwachting 2 C toekomstve

  Immigratie neemt af en het geboortecijfer daalt. Immigratie neemt toe en het geboortecijfer daalt. Immigratie neemt toe en het geboortecijfer stijgt. A toekomstverwachting 1 toekomstverwachting 2 toekomstverwachting 3 B toekomstverwachting 1 toekomstverwachting 3 toekomstverwachting 2 C toekomstverwachting 2 toekomstverwachting 1 toekomstverwachting 3 D toekomstverwachting 2 toekomstverwachting 3 toekomstverwachting 1 E toekomstverwachting 3 toekomstverwachting 1 toekomstverwachting 2 F toekomstverwachting 3 toekomstverwachting 2 toekomstverwachting 1

bron 36
Het wetenschapspark in de wijk Adlershof, Berlijn
figuur bij de opgave
In de Berlijnse buitenwijk Adlershof ligt het grootste wetenschapspark van
Duitsland. In 1909 werd in het gebied een vliegveld aangelegd. Na de
Tweede Wereldoorlog werden er onderzoeksinstituten gebouwd. De
laatste jaren verandert het wetenschapspark ook in een aantrekkelijk
woongebied.
382p
Bekijk en lees bron 36.
De Berlijnse buitenwijk Adlershof wordt steeds aantrekkelijker om te
wonen. Zo is sinds 2005 de bereikbaarheid flink verbeterd.
Geef met behulp van de kaart uit bron 36 de infrastructurele
aanpassing die de bereikbaarheid binnen de wijk heeft verbeterd.
Geef met behulp van de kaart uit bron 36 de infrastructurele
aanpassing waardoor de verbinding met Berlijn is verbeterd.
bron 37
Autofabrikant komt naar Grünheide
Grünheide is een stadje van 9.000 inwoners in de buurt van Berlijn. Vlakbij het stadje wordt een autofabriek gebouwd door een Amerikaanse fabrikant van elektrische auto’s. De burgemeester van Grünheide is blij met de…

Grünheide is een stadje van 9.000 inwoners in de buurt van Berlijn. Vlakbij het stadje wordt een autofabriek gebouwd door een Amerikaanse fabrikant van elektrische auto’s. De burgemeester van Grünheide is blij met de fabriek, omdat deze 12.000 banen oplevert.

391p
Bekijk en lees bron 37.
De Duitse overheid heeft de komst van de autofabriek aangemoedigd
omdat er daardoor veel nieuwe banen komen in voormalig Oost-Duitsland.
Geef een demografische reden waarom de komst van de autofabriek
gunstig is voor voormalig Oost-Duitsland.
401p
Bekijk en lees bron 37.
Voor de komst van de autofabriek waren er in Grünheide weinig banen,
maar toch was de werkloosheid er toen laag.
Geef met behulp van de kaart in bron 37 een reden voor de lage
werkloosheid in Grünheide.
bron 38
Bevolkingsontwikkeling in China, 1980 - 2019
figuur bij de opgave
412p
Bekijk bron 38.
Naar aanleiding van bron 38 worden drie uitspraken gedaan.
Uitspraak 1: tussen 1980 en 2019 is de Chinese bevolking met meer dan
200 miljoen mensen toegenomen.
Uitspraak 2: het eindigen van de éénkindpolitiek in 2015 had het
gewenste effect op het geboortecijfer.
Uitspraak 3: de Chinese bevolking groeide onder andere door een
verbeterde gezondheidszorg.
Neem de cijfers 1, 2 en 3 van de uitspraken over op het antwoordblad
en zet erachter of de uitspraak juist of onjuist is.
bron 39
Krantenartikel
Mannenoverschot in China
Door de éénkindpolitiek is in China een mannenoverschot ontstaan. In
China wonen nu 715 miljoen mannen, tegenover 685 miljoen vrouwen.
421p
Lees bron 39.
In China zijn er naar verhouding meer mannen dan vrouwen, terwijl die
verhouding in andere landen gelijk is.
Geef aan welke invloed de verhouding tussen mannen en vrouwen in
China heeft op het aantal geboortes.
bron 40
Bevolkingsontwikkeling in China tussen 2010 - 2020
figuur bij de opgave
431p
Bekijk bron 40.
Er wonen veel verschillende bevolkingsgroepen in China, daarvan vormen
Han-Chinezen de dominante bevolkingsgroep. Het westen van China kent
een sterke bevolkingsontwikkeling.
Wat is juist over de bevolkingsontwikkeling en de verandering in de
bevolkingssamenstelling in het westen van China tussen 2010 en 2020?
  grootste oorzaak bevolkingsontwikkeling verandering in de bevolkingssamenstelling A natuurlijke bevolkingsgroei aandeel Han-Chinezen uit Oost-China neemt af, aandeel oorspronkelijke bevolking neemt toe B natuurlijke bevolkingsgroei aandeel Han-Chinezen uit Oost-China neemt toe, aandeel oorspronkel

  grootste oorzaak bevolkingsontwikkeling verandering in de bevolkingssamenstelling A natuurlijke bevolkingsgroei aandeel Han-Chinezen uit Oost-China neemt af, aandeel oorspronkelijke bevolking neemt toe B natuurlijke bevolkingsgroei aandeel Han-Chinezen uit Oost-China neemt toe, aandeel oorspronkelijke bevolkin g neemt af C sociale bevolkingsgroei aandeel Han-Chinezen uit Oost-China neemt af, aandeel oorspronkelijke bevolking neemt toe D sociale bevolkingsgroei aandeel Han-Chinezen uit Oost-China neemt toe, aandeel oorspronkelijke bevolking neemt af

bron 41
Hefei en omgeving
figuur bij de opgave
Hefei is de hoofdstad van Anhui, een provincie in China. Vanaf 2004 werd
dit deel van China opengesteld voor industrie. Ook Hefei profiteerde van
dit beleid. Er verhuisden veel bedrijven naar de stad, die daardoor enorm
groeide. Het aantal inwoners van Hefei steeg van
1,5 miljoen inwoners in 2000 naar 4,5 miljoen inwoners in 2022.
441p
Bekijk en lees bron 41.
Om alle nieuwe inwoners van Hefei te huisvesten moest de stad worden
uitgebreid. Om die uitbreiding mogelijk te maken, kregen mensen in de
directe omgeving van de stad een stadshukou.
Geef voor de boeren bij Hefei een voordeel van een stadshukou.
452p
Bekijk en lees bron 41.
In de stad Hefei ontstonden problemen met de leefbaarheid door de
enorme groei. Als oplossing wees het gemeentebestuur gebieden buiten
de stad aan waar bedrijven en bewoners zich konden vestigen.
Geef een voordeel van de groeigebieden voor de stad Hefei.
Geef een nadeel van de groeigebieden voor de stad Hefei.
bron 42
Natuurlijke en sociale bevolkingsgroei in Shanghai, 2009 - 2019
figuur bij de opgave
461p
Bekijk bron 42.
Tussen 2009 en 2019 is de bevolking van Shanghai met ruim 2 miljoen
inwoners gegroeid.
Beargumenteer met behulp van bron 42 waardoor de bevolking van
Shanghai is gegroeid.
Doe het zo:
Kies eerst door natuurlijke bevolkingsgroei of sociale
bevolkingsgroei.
Geef daarna met behulp van bron 42 een argument voor je keuze.
bron 43
Lingang New City, Shanghai
Lingang New City is een nieuwe woonstad in het zuidoosten van de provincie Shanghai (zie bron 44). Om de stad te bouwen is voor de kust nieuw land gemaakt. In 2003 is de bouw gestart, maar de stad is nog niet klaar.…

Lingang New City is een nieuwe woonstad in het zuidoosten van de provincie Shanghai (zie bron 44). Om de stad te bouwen is voor de kust nieuw land gemaakt. In 2003 is de bouw gestart, maar de stad is nog niet klaar. Het doel is woningen te bouwen voor ongeveer 800.000 mensen.

bron 44
Ligging van Lingang New City in Pudong New Area, Shanghai
figuur bij de opgave
472p
Bekijk en lees bron 43 en bron 44.
De bedenkers van Lingang New City hopen dat de inrichting ervan
positieve gevolgen heeft voor de leefbaarheid in de nieuwe stad.
Beredeneer dat het ontwerp van Lingang New City positieve gevolgen
heeft voor de leefbaarheid in de nieuwe stad.
Doe het zo:
Kies eerst een kenmerk van Lingang New City uit bron 43.
Geef daarna aan welk positief gevolg dit kenmerk heeft voor de
leefbaarheid.
481p
Bekijk en lees bron 43 en bron 44.
Lingang New City is bedoeld voor rijkere inwoners, onder wie
buitenlanders die in Shanghai werken.
Geef op basis van bron 44 een nadeel van de ligging van Lingang
New City voor buitenlandse werknemers die werken in Shanghai.
Bronvermelding
Een opsomming van de in dit examen gebruikte bronnen, zoals teksten en afbeeldingen, is te vinden in het bij dit examen
behorende correctievoorschrift.