opgave 1Staatsinrichting van Nederland


Waarom stijgt het percentage kiesgerechtigden tot ongeveer 1900 slechts langzaam? A Omdat alle mannen het kiesrecht mochten uitoefenen. B Omdat de koning uitbreiding van het kiesrecht tegenhield. C Omdat de mensen geen interesse hadden in politiek en kiesrecht. D Omdat maar een beperkte groep mannen kiesrecht had. Gebruik bron 2



De tekenaar heeft kritiek op een maatschappelijk probleem in het begin van de 20e eeuw. → Geef aan welk probleem wordt bedoeld. Noem daarna een onderdeel uit de tekst én een onderdeel van de tekening waaruit dit probleem blijkt. Doe het zo: probleem: ... (noem probleem) tekst: … (noem onderdeel tekst) tekening: … (noem onderdeel tekening) Gebruik bron 7.


Wie is de schaatsende dame? A Aletta Jacobs, want zij was de sturende kracht achter de acties voor het vrouwenkiesrecht. B Een dame van de SDAP, want zij wil geld in de bus van de baanveger stoppen. C Koningin Wilhelmina, want zij was degene die toestemming moest geven voor het vrouwenkiesrecht. D Wilhelmina Drucker, want door middel van aansprekende acties vroeg zij aandacht voor de heersende armoede. Gebruik bron 8.


Vier beweringen over de positie van de koningin in de Nederlandse staatsinrichting: 1 De koningin is lid van de regering, maar de ministers zijn verantwoordelijk voor haar daden en uitspraken. 2 De koningin moet in de Tweede Kamer de troonrede verdedigen. 3 De koningin ondertekent de wetten voordat deze uitgevoerd kunnen worden. 4 Omdat de koningin het staatshoofd is, bepaalt zij het beleid van de ministers. → Geef per bewering aan of deze juist of onjuist is. Doe het zo: Bewering 1 is juist/onjuist (maak een keuze). (enz. tot en met bewering 4)

Volgens veel mensen moet de monarchie in Nederland blijven bestaan. Volgens anderen moet Nederland een republiek worden. → Geef voor beide opvattingen een politiek (dus geen emotioneel) argument. Doe het zo: Vóór de monarchie, want … (geef een politiek argument). Vóór een republiek, want … (geef een politiek argument).

Stel, de Tweede Kamer heeft een wetsvoorstel aanvaard. Wat moet er daarna gebeuren vóórdat het voorstel een wet wordt? A De meerderheid van de Eerste Kamer moet akkoord gaan, waarna een minister en het staatshoofd een handtekening onder de wet zetten. B De meerderheid van de Eerste Kamer moet amendementen indienen en de betreffende minister moet zijn handtekening onder de wet zetten. C De voorzitter van de Eerste Kamer en de koningin moeten hun handtekeningen onder de wet zetten. D De voorzitter van de Eerste Kamer moet het recht van initiatief toepassen en de betreffende minister moet zijn handtekening onder de wet zetten. Gebruik bron 9.


Tot 1970 was er in Nederland sprake van opkomstplicht bij verkiezingen. De kiezer had de plicht om naar het stembureau te gaan. Er zijn voorstanders en tegenstanders van de opkomstplicht. → Ben jij vóór of tegen een opkomstplicht? Licht je mening toe met een inhoudelijk argument, dus niet met een emotioneel argument. Doe het zo: Ik ben vóór/tegen een opkomstplicht (maak een keuze), omdat … (geef een inhoudelijk argument).

Een tijdbalk: A B C 1840 1880 1920 1960 Zes gebeurtenissen en/of ontwikkelingen uit de geschiedenis van de Nederlandse staatsinrichting: 1 beëindiging van de schoolstrijd 2 invoering van censuskiesrecht voor de Tweede Kamer 3 invoering van de klassieke grondrechten 4 invoering van de sociale grondrechten 5 tijdelijke afschaffing van de grondrechten 6 wet tot invoering van algemeen kiesrecht → Geef per gebeurtenis aan bij welke periode op de tijdbalk die hoort. Doe het zo: Gebeurtenis 1 hoort bij periode … (vul een letter in). (enz. tot en met gebeurtenis 6)
opgave 2Historisch overzicht vanaf 1900 (en de drie verrijkingsdelen)
Op welke manier maakt de tekenaar de bewapeningswedloop belachelijk?
Welke twee beweringen zijn juist? Schrijf alleen de nummers op.opgave 3Verrijkingsdeel: de opkomst en de gevolgen van het communisme in de Sovjetunie
Noem één overeenkomst en één verschil.
Wat wil het affiche duidelijk maken?opgave 4Verrijkingsdeel: Nederlands-Indië en Indonesië
Welke twee beweringen geven een verklaring voor deze lange periodeopgave 5Verrijkingsdeel: de brandhaard Israël en Palestina
Welke bron hoort bij welke persoon? Schrijf alleen de letter op.
Welke omschrijving hoort bij welke organisatie?
Geef per bron aan van wie die uitspraak afkomstig is.De bijlage met informatie bij dit examen, zoals hij gedrukt is.















Bij dit examen hoort geen uitwerkbijlage.
11p

21p
D
31p

42p

52p

61p

71p
A
82p

92p

102p

111p
A
121p

131p

143p

151p

162p

171p
C
181p
B
191p
E
201p
C
211p
B
222p

232p

241p
D
251p

261p

271p

282p

291p
E
301p

312p

321p
A
332p

342p

352p

361p

372p

382p
