Eindexamen nederlands vmbo gl/tl 2008, tijdvak 2

Waarom is een internationaal netwerk van onderzoekers opgericht (alinea 1)? A omdat de toeristische bedrijfstak afhankelijk is van weer en klimaat B omdat er geen aandacht geschonken wordt aan mogelijke kansen en eventuele bedreigingen van het toerisme door klimaatverandering C omdat klimaatveranderingen grote gevolgen kunnen hebben voor recreatie en toerisme D omdat toeristen elk jaar naar het Middellandse Zeegebied trekken om te genieten van het mooie weer

Wat is de hoofdgedachte van het artikel ‘Klimaat verandert toerisme’? A Door klimaatveranderingen en milieubeleid zullen de toeristen andere bestemmingen gaan kiezen. B Er wordt geen enkele aandacht besteed aan mogelijke kansen die klimaatverandering aan het toerisme biedt. C Het toerisme is de enige bedrijfstak die helemaal afhankelijk is van weer en klimaat. D Recreatie en toerisme zijn ook in belangrijke mate veroorzakers van het veranderende klimaat.

Lees onderstaande tekst voor het beantwoorden van de vragen 24, 25 en 26. Zeer koude winter wordt zeldzaamheid De kans op een extreem koude winter in Nederland, zoals die in 1963, waarin de zwaarste Elfste- dentocht werd gereden, wordt de 25 in de zomer. Extreem koude win- 5 komende decennia steeds kleiner. Een herhaling van de recordzo- mers van 2003 en 1947 wordt waarschijnlijker. Dat blijkt uit bere- keningen van het Centrum voor Kli- 30 vanzelf afnemen, was de verwach- 10 maatonderzoek (CKO) in Utrecht, die afgelopen week zijn afgerond. Het CKO berekende de kans op extreme weersituaties voor 4608 delen van de wereld in het Dutch 35 de hoeveelheid broeikasgas in de 15 Challenge Project: een groot on- derzoek dat de kans op extreem weer bij een opwarmend klimaat voorspelt. Voor het onderzoek is drie maanden gebruikgemaakt van 20 de krachtigste computer van Ne- derland in het Amsterdamse reken-

Schrijfopdracht Verplaats je in de volgende situatie en bedenk daarbij dat als er in een opdracht “je”, “jij” of “jou(w)” staat, je telkens je eigen naam moet invullen. Je lerares aardrijkskunde heeft net voor de meivakantie in jouw klas een film over de klimaatveranderingen laten zien. Deze film heeft grote indruk op jou gemaakt! Het volgende lesuur voert jouw klas tijdens maatschappijleer een felle discussie. Hierin wordt gesteld, dat iedereen een bijdrage kan leveren in de strijd tegen onnodige klimaatveranderingen. Om te onderzoeken of dit ook op jouw school kan, krijgt je klas een opdracht voor de eerste les na de vakantie. De opdracht luidt: “Ga na wat op onze school nadelig is voor het klimaat en bedenk een oplossing.” Gezamenlijk vinden jullie, dat verschillende leraren te gemakkelijk met de auto naar school komen. Maar ook de brommers van veel leerlingen worden genoemd als een niet noodzakelijk vervoermiddel. Na de meivakantie wordt dit in jouw klas besproken en samen met de leraar maatschappijleer wordt besloten om een actie op touw te zetten.

Een artikel Jij krijgt de opdracht om voor de schoolkrant een artikel te schrijven. Maak daarin duidelijk hoe groot het probleem is met betrekking tot de veranderingen in het klimaat. Zet je gegevens in een logische volgorde. Probeer de lezer te overtuigen van de noodzaak om de auto of de brommer eens wat vaker te laten staan en in plaats daarvan met de fiets naar school te komen. Noem één reden waarom fietsen goed is voor het milieu en geef ook aan, dat het goed is voor de gezondheid om wat vaker de fiets te nemen in plaats van de brommer of de auto. Verder informeer je de lezer over de felle discussies die er binnen jouw klas zijn gevoerd over dit onderwerp. Je vermeldt, dat een overduidelijke meerderheid van jouw klasgenoten vindt, dat er actie moet komen. Je roept iedereen op mee te doen aan de jaarlijkse wandeltocht “Loop je warm voor de natuur”. Je vertelt hoe je je daarvoor kunt inschrijven. Dat het inschrijfgeld (€ 5,– per deelnemer) wordt ingezet voor een irrigatieproject in Afrika om daar de gevolgen van klimaatveranderingen tegen te gaan, mag natuurlijk niet onvermeld blijven. Zorg ervoor, dat het stuk een titel krijgt waarin duidelijk jouw mening staat. Tot slot zet je je naam onder het artikel en vermeld je in welke klas je zit. Bronvermelding Een opsomming van de in dit examen gebruikte bronnen, zoals teksten en afbeeldingen, is te vinden in het bij dit examen behorende correctievoorschrift, dat na afloop van het examen wordt gepubliceerd.