bronnen

Eindexamen wiskunde vmbo gl/tl 2014, tijdvak 2

naslagOVERZICHT FORMULES:

omtrek cirkel = π × diameter
oppervlakte cirkel = π × straal 2
inhoud prisma = oppervlakte grondvlak × hoogte
inhoud cilinder = oppervlakte grondvlak × hoogte
inhoud kegel = (1)/(3) × oppervlakte grondvlak × hoogte
inhoud piramide = (1)/(3) × oppervlakte grondvlak × hoogte
inhoud bol = (4)/(3) × π × straal 3

opgave 2Reiskostenvergoeding

Werknemers van de gemeente Houten die met de auto naar het werk
gaan, kunnen een reiskostenvergoeding aanvragen.
figuur bij de opgave
De hoogte van de reiskostenvergoeding wordt berekend met de volgende
formule
r = 0,15 × a – 27
Hierin is r de maandelijkse reiskostenvergoeding in euro’s en a het aantal
kilometers per maand dat met de auto van huis naar het werk gereden
wordt en weer terug.
13p

Maten, eenheden en schaal 2p · Rekenen met een gegeven formule 1p

Bas werkt 16 dagen per maand voor de gemeente Houten en woont op
12 kilometer van zijn werk. Hij gaat altijd met de auto.
Bereken hoeveel euro de maandelijkse reiskostenvergoeding voor Bas
is. Schrijf je berekening op.
23p

Vergelijkingen oplossen 3p

Tot een bepaald aantal kilometers per maand heeft het geen zin om
reiskostenvergoeding aan te vragen, omdat deze dan lager is dan 0 euro.
Tot hoeveel kilometer per maand krijg je geen reiskostenvergoeding?
Laat met een berekening zien hoe je aan je antwoord komt.
33p

Vergelijkingen oplossen 3p

Als je met de fiets naar je werk gaat, kun je ook een reiskostenvergoeding
aanvragen.
Hiervoor wordt de volgende formule gebruikt
r = 0,045 × a
Hierin is r de maandelijkse reiskostenvergoeding in euro’s en a het aantal
kilometers per maand dat met de fiets van huis naar het werk gereden
wordt en weer terug.
Hieronder zie je de grafieken die bij de formules over de
reiskostenvergoeding horen.
50 r 40 auto 30 20 fiets 10 0 0 100 200 300 400 500 a
Bereken hoeveel kilometer per maand je minstens moet reizen om een
hogere reiskostenvergoeding voor de auto dan voor de fiets te krijgen.
Geef je antwoord in hele kilometers. Schrijf je berekening op.

opgave 3Uitschuifcaravan

In een folder staat informatie over een uitschuifcaravan:
De caravan heeft de vorm van een cilinder, waarvan onderaan een gedeelte afgesneden is. De caravan is een soort buis die aan beide kanten uitgeschoven kan worden, zodat de breedte bijna drie keer zo groot wordt.
43p

Maten, eenheden en schaal 3p

De maten van de caravan achter de auto worden gegeven in meter en in
voet. De breedte van de caravan is 1,80 m = 5,91 voet en de
hoogte is 8,26 voet.
Bereken de hoogte van de caravan in meter. Schrijf je berekening op.
Rond je antwoord af op twee decimalen.
M 1,30 m C A 0,30 m B D
55p

Pythagoras, sinus, cosinus en tangens 5p

Het zijaanzicht van de caravan heeft de vorm van een afgesneden cirkel
met middelpunt M en straal 1,30 m. AB is het zijaanzicht van de vloer van
de caravan. Punt C is het midden van AB; de lengte van CD is 0,30 m.
Bereken de lengte van AB. Schrijf je berekening op.
63p

Maten, eenheden en schaal 3p

De caravan bestaat uit drie delen die elk 1,80 m breed zijn. Als de
caravan wordt uitgeschoven, blijft het middelste deel op zijn plaats. Eén
deel schuift naar rechts en het andere deel even ver naar links. De totale
breedte van de uitgeschoven caravan is dan 4,60 m. Dat betekent dat de
delen elkaar nog gedeeltelijk overlappen.
Hoeveel cm is de overlap van het rechterdeel met het middelste deel,
als de caravan helemaal is uitgeschoven? Schrijf je berekening op.
M 1,30 m C A B D
74p

Oppervlakte, inhoud en schaal 4p

Hierboven zie je het zijaanzicht van de caravan nog een keer.
De oppervlakte van het grijze gedeelte van de cirkel is ongeveer 0,41 m2.
Bereken hoeveel m3 de inhoud van de caravan is, nu deze
uitgeschoven is tot een breedte van 4,60 m. Schrijf je berekening op.

opgave 4Online-shoppers

In de krant stond het volgende bericht:
Steeds meer online-shoppers in Nederland Online-shoppers zijn mensen die winkelen op het internet. Elk jaar op 31 december worden gegevens over de Nederlandse online-shoppers in dat jaar bekend gemaakt. In 2010…

Steeds meer online-shoppers in Nederland Online-shoppers zijn mensen die winkelen op het internet. Elk jaar op 31 december worden gegevens over de Nederlandse online-shoppers in dat jaar bekend gemaakt. In 2010 kwamen er 600 000 nieuwe online-shoppers bij. Het totaal aantal online-shoppers in 2010 kwam daarmee op 9,25 miljoen. In 2010 gaven zij in totaal 8,2 miljard euro uit aan online-aankopen. Dat was 11% meer dan het jaar daarvoor.

82p

Maten, eenheden en schaal 2p

Bereken hoeveel euro een online-shopper in 2010 gemiddeld uitgaf.
Schrijf je berekening op.
94p

Procenten en verhoudingen 4p

Bereken met hoeveel procent het aantal online-shoppers is toegenomen
in 2010. Schrijf je berekening op.
103p

Procenten en verhoudingen 3p

Bereken hoeveel miljard euro er in 2009 aan online-shoppen werd
uitgegeven. Schrijf je berekening op en rond je antwoord af op
één decimaal.
114p

Vergelijkingen oplossen 3p · Formules en vergelijkingen opstellen 1p

In 2010 gaven de online-shoppers in totaal 8,2 miljard euro uit. Neem aan
dat dit bedrag na 2010 elk jaar met 11% blijft toenemen.
Bereken in welk jaar dit bedrag dan voor het eerst zal zijn verdubbeld.
Schrijf je berekening op.

opgave 5Piramide

Gegeven is de gelijkzijdige driehoek ABC met zijden van 35 cm. In de
driehoek zijn de hoogtelijnen getekend. Deze hoogtelijnen snijden elkaar
in punt S.
C G F S
125p

Pythagoras, sinus, cosinus en tangens 3p · Oppervlakte, inhoud en schaal 2p

Bereken hoeveel cm2 de oppervlakte van driehoek ABC is. Schrijf je
berekening op.
134p

Pythagoras, sinus, cosinus en tangens 3p · Hoeken en vlakke figuren 1p

Bereken hoeveel cm de lengte van AS is. Schrijf je berekening op. Rond
je antwoord af op één decimaal.
Wanneer je bij vraag 13 geen antwoord gevonden hebt, neem dan bij
vraag 14 aan dat de lengte van AS gelijk is aan 20,8 cm.
144p

Pythagoras, sinus, cosinus en tangens 4p

Hieronder zie je een piramide met de gegeven gelijkzijdige driehoek ABC
als grondvlak. De opstaande ribben zijn 28 cm.
D 28 cm hoogte C F B G S E 35 cm A
Bereken hoeveel cm de hoogte DS van de piramide is. Schrijf je
berekening op.

opgave 6Maisplant

Hieronder zie je een schets van een maisplant. In deze opgave bekijken
we de groei van deze plant.
figuur bij de opgave
Op 1 mei wordt een zaadje in de grond gestopt. Na 12 dagen komt er een
blad boven de grond. Neem aan dat er daarna om de 6 dagen een nieuw
blad bijkomt. Onderstaande foto’s zijn om de 6 dagen genomen.
13 mei 1 blad
19 mei 2 bladeren
….. 5 bladeren
153p

Maten, eenheden en schaal 3p

Op de derde foto kun je zien dat het vijfde blad erbij is gekomen.
Bepaal met bovenstaande gegevens op welke datum deze foto
gemaakt is. Leg uit hoe je aan je antwoord komt.
163p

Maten, eenheden en schaal 3p

Het laatste blad van de maisplant komt er op 30 juli bij.
Bereken hoeveel bladeren de plant op die dag in totaal heeft. Laat
zien hoe je aan je antwoord bent gekomen.
Tot 65 dagen nadat het eerste blad boven de grond is gekomen, kun je de
hoogte van de maisplant boven de grond uitrekenen met de formule
hoogte maisplant = 0,06t 2 – 0,15t + 1
Hierin is hoogte maisplant in cm en t de tijd in dagen na 13 mei.
174puitwerkbijlage

Tabellen en grafieken lezen en gebruiken 4p

Teken op de uitwerkbijlage de grafiek van de hoogte van de maisplant
voor de eerste 65 dagen. Je mag de tabel gebruiken.
183p

Vergelijkingen oplossen 3p

In een veld met maisplanten wordt soms een doolhof gemaakt.
figuur bij de opgave
Het doolhof wordt geopend als de maisplanten minstens 180 cm hoog
zijn. We gaan ervan uit dat de maisplanten in het doolhof allemaal op
13 mei boven de grond kwamen en groeiden volgens de formule.
Bereken hoeveel dagen na 13 mei het doolhof geopend kon worden.

opgave 7Muurtje bouwen

Joris gaat in de tuin een muurtje
metselen. De afmetingen van de
baksteen die hij gaat gebruiken zie
je in de afbeelding.
100 mm 210 mm 50 mm
Tussen de bakstenen komt een laag specie van gemiddeld 10 mm dik.
Dit noemen we de voeg.
D laag 1 A B 100 mm
Hierboven zie je een schets van het bovenaanzicht van de onderste laag
bakstenen van het muurtje (laag 1).
192p

Maten, eenheden en schaal 2p

Laat met een berekening zien dat de lengte AB van de muur 1,42 meter
is.
202p

Maten, eenheden en schaal 2p

Bereken in mm de lengte van AD. Schrijf je berekening op.
Hieronder zie je een schets van het bovenaanzicht van laag 2. Deze laag
wordt op laag 1 gemetseld. De hoekstenen van laag 2 zijn met een kruis
aangegeven. Deze hoekstenen zijn gemaakt door de bakstenen korter te
maken. Alle hoekstenen zijn even lang.
laag 2 hoeksteen P T 100 mm
213p

Maten, eenheden en schaal 3p

Bereken in mm de lengte PT van de hoeksteen. Schrijf je berekening op.
Het muurtje van Joris wordt 1,20 meter hoog. Joris begint met een voeg
en metselt de bakstenen afwisselend volgens laag 1 en laag 2.
224p

Maten, eenheden en schaal 4p

Voor laag 1 en laag 2 heeft hij 33 bakstenen nodig.
Hoeveel bakstenen heeft Joris in totaal nodig om dit muurtje te
metselen? Schrijf je berekening op.
232p

Aanzichten, uitslagen en perspectief 2p

Hieronder zie je drie vooraanzichten van verschillende muurtjes nadat
acht lagen gemetseld zijn.
1
2
3
Welk van de drie vooraanzichten hoort bij het muurtje dat Joris
metselt?